{"id":126628,"date":"2024-05-19T20:29:19","date_gmt":"2024-05-19T17:29:19","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=126628"},"modified":"2024-05-19T20:29:23","modified_gmt":"2024-05-19T17:29:23","slug":"saxarov-andrey-dmitrievich","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/saxarov-andrey-dmitrievich\/","title":{"rendered":"Saxarov Andrey Dmitrievich"},"content":{"rendered":"\n<p>Saxarov Andrey Dmitrievich (1921.21.5 Moskva 1989.20.12) rus naza- riyotchi fizigi, jamoat arbobi, SSSR da vodorod bombasini yaratganlardan biri (1953), akad. (1953), 3 marta mehnat Kdhramoni (1953, 1956, 1962). Moskva un-tini tugatgan (1942). SSSR FA ning P.N.Lebedev nomidagi Fizika in-tida ishlagan (1945 y.dan). Ilmiy ishlari magnit gidrodinamikasi, plazma fizika- si, boshqariladigan termoyadro sintezi, elementar zarralar, astrofizika, gravi- tasiyaga oid. Boshqariladigan termo- yadro reaktsiyasini yuzaga keltirish uchun magnit maydonida qizigan plazmani qo&#8217;llash g&#8217;oyasini taklif etgan (I.E. Tamm b-n hamkorlikda). 50y.larning oxirida yadro qurollarini sinashni to&#8217;xtatish ke- rakligi to&#8217;g&#8217;risida faol ishtirok etgan. 60y.larning oxiri \u2014 70y.larning boshi- da huquqni himoya qilish harakatining etakchilaridan biri (q. Dissident- lar). S. &#171;Taraqqiyot, tinchtotuv yashash va intellektual erkinlik to&#8217;g&#8217;risida mulohazalar&#187; (1968) asarida birbiriga qaramaqarshi turgan sosialistik va ka- pitalistik sistemada yadro urushi, ochlik, ekologik va demografik halokat, jamiyat ma&#8217;naviyatining inqirozi, irqchilik, millatchilik, diktatorlik rejimi kabi insoniyatga solayotgan taxdidlar ustida fikr yuritdi. Jamiyatni demokratlash- tirish va qurolsizlantirish, ikki si- stemani yaqinlashtirishga olib boradi- gan intellektual erkinlik, sosial va ilmiytexnika taraqqiyotini barqaror etish masalalari ko&#8217;tarildi. Mana shu asar G&#8217;arbda e&#8217;lon qilinganidan so&#8217;ng S. hamma maxfiy ishlardan chetlash- tirildi. Afg&#8217;onistonga sovet qo&#8217;shini kiritilishiga ochiqdanochiq norozilik izhor qilgani uchun 1980 y. yanv.da barcha mukofotlaridan maxrum etildi va Gor- kiy sh.ga surgun qilindi. U erda ham S. huquqni himoya qilish faoliyatini davom ettirdi. Surgundan 1986 y.da qaytgan. Tinchlik bo&#8217;yicha Nobel mukofoti Laure- ati (1975). As: Vospominaniya, M., 1990.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Saxarov Andrey Dmitrievich (1921.21.5 Moskva 1989.20.12) rus naza- riyotchi fizigi, jamoat arbobi, SSSR da vodorod bombasini yaratganlardan biri (1953), akad. (1953), 3 marta mehnat Kdhramoni (1953, 1956, 1962). Moskva un-tini &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/saxarov-andrey-dmitrievich\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[206],"tags":[],"class_list":["post-126628","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-s-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126628","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=126628"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126628\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":126640,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/126628\/revisions\/126640"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=126628"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=126628"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=126628"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}