{"id":129898,"date":"2024-06-09T10:51:58","date_gmt":"2024-06-09T07:51:58","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=129898"},"modified":"2024-06-09T10:52:04","modified_gmt":"2024-06-09T07:52:04","slug":"ismoil-somoniy-maqbarasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/ismoil-somoniy-maqbarasi\/","title":{"rendered":"ISMOIL SOMONIY MAQBARASI"},"content":{"rendered":"\n<p>ISMOIL SOMONIY MAQBARASI \u2014 Buxorodagi ko&#8217;hna me&#8217;- moriy yodgorlik (taxm. 864-868). Somo- niylar davlati ning asoschisi Ismoil Somoniy va uning avlodlari maqbarasi. I.Sm. 4tomoni bir xil Chordara shakli- da, jimjima g&#8217;ishtin bezaklari chiviqli to&#8217;siq yoki qamish, buyra to&#8217;qimasini es- latadi. Devor qalinligi -1,8 m, tarhi \u2014 tashqarisi 10,80&#215;10,70 m, ichkarisi 7,20&#215;7,20 m. Usti gumbaz b-n krplangan. 4 burchagi ustunsimon shaklda ishlangan, gumbaz atrofiga 4 qubba o&#8217;rna-tilgan. De- vor tepasida kungirasimon darcha (40 ta). Har bir darcha hoshiyalangan. Ravoq tepa- sidagi qanos g&#8217;ish-tin tangachalar MaRjo- ni b-n chegaralangan. Ikki chetiga mayda gishtdan chorsi tumor yasalgan. Bino ichka- risi tashkaridagi bezak b-n uzviy bog&#8217;liq bo&#8217;lib, uslub jihatdan bir xil. Ichki devor gumbaz osti bag&#8217;alidagi ustma- ust ra-voqchalar ustunchalarga tayangan. Ravoqchalar 8 qirrali gumbaz asosini tashkil qiladi. Qirralar burchagiga gum- bazga tirgaklik qiluvchi ustunchalar ish- langan. Arxeologik qazilma vaqti (1927) da xona sahnida 2 yog&#8217;och sag&#8217;ana borligi aniqlangan. Yozma manbalar va rivoyat- larga kura, maqbarani Ismoil Somoniy otasi qabri ustiga qurdirgan. Sharq to- mondagi sag&#8217;ana Ismoil Somoniy qabri (849-907) deb taxmin etiladi. Narsha- xiy Buxoro tarixi ki-tobida Ismoil Somoniyning o&#8217;g&#8217;li Amir Ahmad (914 y.) o&#8217;z qullari tomonidan o&#8217;ldirilgan va mazkur maqbaraga qo&#8217;yilgan deb yozadi. M. Saidjonov topgan Vaqfnoma (868 y)da zikr etilishicha, otasi Amir Ahmad mo- zoridan Registongacha bo&#8217;lgan erlarning bir qismi maqbaraga vaqf etilgan. I. S. m. O&#8217;rta Osiyo me&#8217;morligi va san&#8217;ati tarixidagi dastlabki maqbaralardan. Uning tuzilishida qad. sugd me&#8217;morligi- ning an&#8217;analari saklanib qolgan buyuk me&#8217;moriy asardir. 1925 y.da gum-bazi ta&#8217;mir etilgan. V. Vyatkin boshchiligida arxeologik tekshiruvlar olib borilgan. Binoni kumib yuborgan zax tuproqlardan tozalanib, B. Zasipkin va usta Shirin Murodov boshchiligida ta&#8217;mirlangan (1937-39). I. S. m. shahar madaniyat va istiroqat bog&#8217;i hududida joylashgan. I. S. m. loyihasidan tortib, hajmiy tuzi &#8212; lishigacha geometrik tartib va qoida aso- sida yaratilganligi aniqlangan. Ad.: Bulatov M. S, Geometricheskaya garmonizasiya v arxitekture Sredney Azii IX\u2014 XV vv., M., 1978.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>ISMOIL SOMONIY MAQBARASI \u2014 Buxorodagi ko&#8217;hna me&#8217;- moriy yodgorlik (taxm. 864-868). Somo- niylar davlati ning asoschisi Ismoil Somoniy va uning avlodlari maqbarasi. I.Sm. 4tomoni bir xil Chordara shakli- da, jimjima &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/ismoil-somoniy-maqbarasi\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[199],"tags":[],"class_list":["post-129898","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-i-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/129898","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=129898"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/129898\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":129904,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/129898\/revisions\/129904"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=129898"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=129898"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=129898"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}