{"id":130009,"date":"2024-06-09T11:56:26","date_gmt":"2024-06-09T08:56:26","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=130009"},"modified":"2024-06-09T11:56:30","modified_gmt":"2024-06-09T08:56:30","slug":"itterbiy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/itterbiy\/","title":{"rendered":"Itterbiy"},"content":{"rendered":"\n<p>Itterbiy (lot. Ytterbium), Yb men- deleev davriy sistemasining II guruhiga mansub kimyoviy element, lantanoidlarga kiradi. Tartib rakami 70, at. m. 173,04. Tabiiy I. 7 ta barqaror izotopdan tash- kil topgan. 168Yb (0,14%), 17\u00b0Yb(3,03%), 171Yb(14,3%), 172Yb(21,82%), mYb(16,13%), 174Yb(31,84) va 176Yb (12,73%). Birikmalarda 2,3 valent- li, atom radiusi 0,193 nm, ion radi- usi (qavslarda koordinasiya sonlari ko&#8217;rsatilgan) Yb3+ 0,101 nm (6), 0,107 nm (7), 0,113 nm (8), 0,118 nm (9), Yb2+ 0,116 nm (6), 0,122 nm (7), 0,128 nm (8). 1978 y. da shved kimyogari J. Marinyak Shve- tsiyaning Itterbyu (Ytterby) qishlog&#8217;ida tarkibida I. bo&#8217;lgan element topganligi uchun bu yangi elementga I. nomi beril- gan. I. \u2014 siyrak element, er po&#8217;stidagi miqdori massa jihatidan 3,3-10~5%, dengiz suvlarida esa 5,2-10~7 mg\/l ni tashkil etadi. Nodir elementlar b-n bir- galikda bastnezit, monasit, fergyusonit, ksenotim, gadolinit va b. minerallar tarkibida uchraydi. I. \u2014 oqish kulrang metall. Zichligi 7,02 g\/sm3. Suyuklanish t-rasi 824\u00b0, qaynash t-rasi 1211\u00b0, bri- Nell bo&#8217;yicha kattikligi 343 MPa. Havo ta&#8217;sirida sekin, 400\u00b0 da tez oksidlanib, oksid va karbonat aralashmasini hosil qiladi. Mineral kislotalar b-n xona t-rasida reaktsiyaga kirishadi. Issiq suvda havo ta&#8217;sirida sekin oksidlanadi. Qizdirilganda galogenlar b-n birikadi. I. (P)-oksid Yb2O3 \u2014 kub Pan-Jarali rangsiz kristall modda. Zichligi 9,213 g\/sm3 5000 MPa bosim ostida 823 K da monoklin modifikasiyagao&#8217;tadi. Zichli- gi 10,00 g\/sm3. I.ning oksalat, nitrat va b. tuzlarini 800\u2014 1000\u00b0 da parchalab olinadi. Maxsus keramik mahsulotlar, lyuminoforlar olishda qo&#8217;llaniladi. I. boshqa Nodir elementlar b-n aralashmada po&#8217;lat uchun kaytaruvchi va modifikator sifatida ishlatiladi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Itterbiy (lot. Ytterbium), Yb men- deleev davriy sistemasining II guruhiga mansub kimyoviy element, lantanoidlarga kiradi. Tartib rakami 70, at. m. 173,04. Tabiiy I. 7 ta barqaror izotopdan tash- kil topgan. &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/itterbiy\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[199],"tags":[],"class_list":["post-130009","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-i-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130009","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=130009"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130009\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":130021,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130009\/revisions\/130021"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=130009"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=130009"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=130009"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}