ISSIQLIK ELEKTR STANTSIYALARI (IES) \u2014 qattiq, suyuq va gaz holatdagi organik yoqilg’ilarning issi- klik energiyasini elektr energiya-siga aylantiradigan qurilmalar maj-mui. Asosiy energetik agregatlar qatoriga suv yuradigan quvurlar (tru-balar) batareya- sidan iborat kozon tizimi, bug’turbina (bug’dvigatel) lari va turbogenerator- lar kiradi. Qozon tizimiga yuborilgan suv yuqori bosimli bug’ga aylap girilib turbina parraklariga beriladi. Nati- jada turbina b-n mexanik bog’langan Ge- nerator tegishli tezlikda aylantirilib, mexanik energiya elektromagnit induk- tsiya qonuniga binoan generatorda elektr energiyasiga aylanadi. IES da ishla-ti- ladigan yoqilg’i issiklik energiya-sining faqat 30% gina foydali elektr energiya- siga aylantiriladi, ya’ni IES ning foy- Dali ish koeffisienti (f.i.k.) ti=30% gateng) F. i. k. (t|) qiymatini oshirish maqsadida qozondagi bug’bosimi ilo- Ji boricha yuqori qilinadi va turbine parraklaridan o’tib, ish bajarib bo’lgan bug’ning hammasi sovitkichlar vositasi- da sovitilib, qayta suvga aylantirila- Di (kondensatlanadi) va qozon tizimiga yuboriladi. Bunday IES ni kondensa- tsiey elektr st-yalari (kes) deyiladi va ularda f. i. k. qiymati h=30-35% gacha ko’tariladi hamda suv berk tizimda ayla — nishi sababli kuvurlar batareyalaridan iborat qozonni ta’mirlash ishlari ke- skin qisqaradi. IES lar, odatda, qattiq, suyuq yoki gaz holatdagi arzon yoqilg’i koni yaqinida quriladi. St-ya generator- laridan olingan elektr energiyasining asosiy qismi bir necha yuz km masofadagi iste’molchilarga kuchaytiruvchi trans- formator va yuqori voltli elektr uza- tish li-niyalari vositasida etkaziladi, qolgan qismi esa st-yaning o’z generator kuchlanishida yoki pasaytiruvchi trans- formator orqali beriladi (yana q. Is- sshushk elektr markazi). Elektr energiyasi b-n ta’minlash ko’lamiga qarab, I. e. s. tuman, sanoat korxonalari, qishloq, shahar miqyosida, kommunal xo’jalikda, t. y. transportida foydalaniladigan xillarga bo’linadi. I. e. s. yaxlit elektr tizilmalarga bir- lashtirilib yoki alohida ishlatilishi mumkin. I. e. s. 19-a. 80-y. larida kurila bosh-lagan. Birinchi I. e. s. Nyu-Yorkda qurilgan (1882). Rossiyada dastlabki I. e. s. ni muhandis M. K. Polivanov Mos-kvada kurgan (1906). O’zbekistonda dastlabki I. e. s. 20-a. boshlarida ku- rilgan (q. Issiklik energetikasi). O’zbekistonda 10 ta I. e. s. ishlab tu- ribdi (2002). Respublikadagi eng yirik I. e. s. \u2014 Sirdaryo GRES (3000 MVt), Yangi Angren GRES (1800 MVt), Toshkent GRES (1860 MVt), Navoiy GRES (1250 MVt), Angren GRES (484 MVt), Taxia- tosh GRES (430 MVt), Talimarjon GRES (loyiha quvvati 3200 MVt) (Nuristan). I. e. s. avtomatlashtirilgan korxona. Qozon agregatlarida yoqilg’i yonish ja- rayonlari, qozonni suv b-n ta’minlash, tok kuchlanishi va chastotasini rostlash to’la avtomatlashtirilgan. I. e. s. agre- gatlari Markaziy boshqarish pultidan boshqariladi. Atom elektr stantsiyasi, Ge- otermik elektr st-yalar, gelioenergetika elektr st-yalari ham I. e. s. hisoblanadi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
ISSIQLIK ELEKTR STANTSIYALARI (IES) \u2014 qattiq, suyuq va gaz holatdagi organik yoqilg’ilarning issi- klik energiyasini elektr energiya-siga aylantiradigan qurilmalar maj-mui. Asosiy energetik agregatlar qatoriga suv yuradigan quvurlar (tru-balar) batareya- sidan … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[199],"tags":[],"class_list":["post-130055","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-i-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130055","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=130055"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130055\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":130067,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/130055\/revisions\/130067"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=130055"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=130055"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=130055"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}