Gomologiya (Yun. homologia \u2014 mos kelish, moslik) (biol.da) \u2014 har xil turga mansub organizmlarda ba- jaradigan funktsiyasidan qat’i nazar filogenetik (kelib chiqishi) jihatdan uxshash bo’lgan organlarning o’zaro mos kelishi. G.da dastlab o’xshash bo’lgan or- ganlarda divergentsiya tufayli yangi mor- fologik belgilar paydo bo’ladi. Mac, dastlabki umurtqali xayvonlarning oldingi oyoklari evolyusiya jarayoni- da yangi morfologik belgilarni hosil qilishi tufayli yurish, yugurish, er qazish, tutish, suzish, uchish va b. funk- tsiyani bajarishga moslashgan. Lekin filogenetik jihatdan o’xshash bo’lishi tufayli ularning hammasi bir xil suyaklar: elka, bilak, tirsak, kaftol- Di, kaft, barmoq suyaklaridan iborat. G. o’simliklar uchun ham xos. No’xatning gajaklari, zirk va kaktuennng tikanla- ri shakli o’zgargan barg hisoblanadi. «G.»terminini nemis zoologi R. Ouen (1843) fanga kiritgan, uning evolyu- tsion mohiyati esa Ch. Darvinning EVO- lyusion ta’limoti vujudga kelgandan so’ng ma’lum bo’ldi. Har xil sistema- tik guruhlarga mansub turlarda or- ganlar g.si mavjudligining isboti 3 mezon: organlarning morfologik tuzi- lishi, ularning organizmda joylani- shi va morfogenezi (morfologik kelib chiqishi) o’xshashligi b-n belgilanadi. 20-a.da «g.»termini gomologik organ- larning shakllanishiga olib keluvchi genetik tuzilish (genlar g.si) va mor- fogenez jarayonlarini tavsiflashda ham qo’llanila boshlandi. Ammo murakkab fenotipik belgilar bitta gen emas, bal- ki o’zaro ta’sir ko’rsatadigan bir necha gen nazoratida bo’lganligi, bir genning o’zgarishi boshqa gen b-n bog’liqligi tu- fayli o’zaro qarindosh bo’lgan turlarda genlar g.si b-n organlar g.si o’rtasida bevosita moslik bo’lmasligi mumkin. Shuning uchun genlar g.si va fenotipik belgilar g.si mustaqil (binobarin o’zaro murakkab munosabatda bo’lgan) Kategori- yalar hisoblanadi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Gomologiya (Yun. homologia \u2014 mos kelish, moslik) (biol.da) \u2014 har xil turga mansub organizmlarda ba- jaradigan funktsiyasidan qat’i nazar filogenetik (kelib chiqishi) jihatdan uxshash bo’lgan organlarning o’zaro mos kelishi. G.da … Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":99837,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[210],"tags":[],"class_list":["post-131103","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-g-harfi-2","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/131103","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=131103"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/131103\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":131111,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/131103\/revisions\/131111"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/99837"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=131103"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=131103"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=131103"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}