{"id":15582,"date":"2022-01-24T15:55:03","date_gmt":"2022-01-24T12:55:03","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=15582"},"modified":"2022-01-24T15:55:04","modified_gmt":"2022-01-24T12:55:04","slug":"ozbekiston-respublikasi-fanlar-akademiyasining-qoraqalpogiston-bolimi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/ozbekiston-respublikasi-fanlar-akademiyasining-qoraqalpogiston-bolimi\/","title":{"rendered":"O&#8217;ZBEKISTON RESPUBLIKASI FANLAR AKADEMIYASINING QORAQALPOG&#8217;ISTON BO&#8217;LIMI"},"content":{"rendered":"\n<p>O&#8217;ZBEKISTON RESPUBLIKASI FANLAR AKADEMIYASINING QORAQALPOG&#8217;ISTON BO&#8217;LIMI \u2014 Qoraqalpog&#8217;iston Respublikasidagi oliy ilmiy muassasa. Asosiy vazifasi tabiiy va ijtimoiy fanlar sohasida fundamental tadqiqotlarni rivojlantirish hamda ishlab chiqarish taraqqiyoti bilan bevosita bog&#8217;liqbo&#8217;lgan ilmiy tadqiqotlarni amalga oshirishdan iborat. Qoraqalpog&#8217;istonda ilmiy tekshirish ishlarini muvofiqlashtirish markazi hisoblanadi. Qoraqalpog&#8217;istonda dastlabki ilmiy muassasa \u2014 kompleks ilmiy tekshirish instituti 1931 yil tashkil etilgan. 1939 yil bu institut Qoraqalpog&#8217;iston XKS huzuridagi til va adabiyot intiga aylantirildi. Institut 1947 yil O&#8217;zbekiston Fanlar Akademiyasi tarkibiga kirdi va Qoraqalpog&#8217;iston iqtisodiyot va madaniyat ilmiy tekshirish instituti deb nomlandi. 1957 yil institut kompleks ilmiy tekshirish institutiga aylantirildi. 1959 yil ushbu institut negizida O&#8217;zbekiston Fanlar Akademiyasi ning Qoraqalpog&#8217;iston filiali tashkil etildi. 1991 yil filial O&#8217;zbekiston Fanlar Akademiyasining Qoraqalpog&#8217;iston bo&#8217;limiga aylantirildi. Tarkibida N.Dovqorayev nomidagi til va adabiyot instituti (1959), Tarix, arxeologiya va etnografiya instituti (1992), Bioekologiya instituti (1994), Tabiiy fanlar kompleks instituti (1994), Orolbo&#8217;yi xalqlari ijtimoiy- iqtisodiy muammolar instituti (1976\u2014 2003 yillarda hisoblash markazi), botanika bog&#8217;i (1989), asosiy kutubxonasi bor (2005). Bo&#8217;lim ilmiy tekshirish muassasalarida olib borilayotgan tadqiqotlarning asosiy yo&#8217;nalishlari: Orolbo&#8217;yi xalqlarining qadimiy davrdan bugungacha bo&#8217;lgan tarixi, arxeologiyasi, etnografiyasi; qoraqalpoq xalqi etnogenezi va etnik tarixi, san&#8217;at, yozma va ogzaki tarixiy manbalarni o&#8217;rganish; qoraqalpoq adabiyoti, tili va til tarixi, xalq og&#8217;zaki ijodiyoti; Orol dengizi havzasining tabiiy muhitga ta&#8217;siri, ekologik inqiroz oqibatlarini o&#8217;rganish, biologik xilma-xillik muammolari; hududdagi tabiiy boyliklardan to&#8217;g&#8217;ri va oqilona foydalanishning ilmiy asoslari, xom pish va ulardan foydalanishning ilmiy asoslarini ishlab chiqish, yarimo&#8217;tkazgich material va organik birikmalar asosida elektronikaning ayrim muammolarini o&#8217;rganish, hudud sharoitida qayta tiklanuvchi noan&#8217;anaviy energiya turlaridan foydalanish; Qoraqalpog&#8217;iston Respublikasining doimiy rivojlanish dasturini, Orolbo&#8217;yi hududi ijtimoiy- iqtisodiy jarayonlarining matematik modellarini ishlab chiqish. Bo&#8217;lim ilmiy xodimlari o&#8217;z ilmiy yo&#8217;nalishlariga mos 33 mavzu bo&#8217;yicha ish olib boradi (2005). Bo&#8217;lim ilmiy tekshirish muassasalarida 140 ilmiy xodim, jumladan, O&#8217;zbekiston Fanlar Akademiyasining 3 akademik, 14 fan doktori, 50 fan nomzodi ishlaydi. 1960 yildan bo&#8217;limning &#171;axboroti&#187; (&#171;xabarchisi&#187;) nashr etiladi. Bo&#8217;lim olim va tadqiqotchilaridan M.Nurmuhamedov, S.Bahodirova, Q.Boyniyozov, S.Nietullaev, S.Alliyorov, T.Mambetniyazov, A.Nasrullayev, M.Kalenderov, R.Esemuratova, D.Qozoqboyev, A.To&#8217;raboyevlar turli davrlarda Beruniy nomidagi O&#8217;zbekiston Davlat mukofotiga sazovor bo&#8217;lganlar. O&#8217;zbekiston Respublikasi Faning Qoraqalpog&#8217;iston bo&#8217;limi hay&#8217;ati raislari: M.Nurmuhamedov (1959-61), S.Kamolov (196196), Ch. Abdirov (199697), T.Eshchanov (1997-2004); 2004 yildan N.K.Aimbetov.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>O&#8217;ZBEKISTON RESPUBLIKASI FANLAR AKADEMIYASINING QORAQALPOG&#8217;ISTON BO&#8217;LIMI \u2014 Qoraqalpog&#8217;iston Respublikasidagi oliy ilmiy muassasa. Asosiy vazifasi tabiiy va ijtimoiy fanlar sohasida fundamental tadqiqotlarni rivojlantirish hamda ishlab chiqarish taraqqiyoti bilan bevosita bog&#8217;liqbo&#8217;lgan ilmiy &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/ozbekiston-respublikasi-fanlar-akademiyasining-qoraqalpogiston-bolimi\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":15012,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[115],"tags":[],"class_list":["post-15582","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-o-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15582","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15582"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15582\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15583,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15582\/revisions\/15583"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15012"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15582"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15582"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15582"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}