{"id":22764,"date":"2022-03-29T10:38:34","date_gmt":"2022-03-29T07:38:34","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=22764"},"modified":"2022-03-29T10:38:35","modified_gmt":"2022-03-29T07:38:35","slug":"hindiston","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/hindiston\/","title":{"rendered":"Hindiston"},"content":{"rendered":"\n<p>Rasmiy nomi \u2014 Hindiston Respublikasi. Poytaxti \u2014 Dehli. Hududi \u2014 3287732 km.kv. Aholisi \u2013 1 mlrd 221 mln.dan ortiq (2013). Davlat tili \u2014 hind va ingliz tillari, yana 14 ta til (bengal, tamil, tellugu va boshqalar) mamlakatning turli shtatlarida rasmiy til sifatida ishlatiladi. Dini \u2014 hinduizm (82,6%), islom (11,4%), xristian (2,4%), sikx (2%), buddizm (0,7%). Pul birligi \u2014 hind rupiysi.\u00a0Geografik joylashuvi va tabiati.\u00a0Hindiston \u2014 Janubiy Osiyodagi davlat. Sharqda Bangladesh (chegara uzunligi \u2014 4053 km) va Myanma (1463 km), shimolda Xitoy (3380 km), Nepal (1690 km) va Butan (605 km), g\u2019arbda Pokiston (2912 km) bilan chegaradosh. Mamlakat hududini uchta tabiiy zonaga ajratish mumkin. Dekan yassitog\u2018lari deyarli butun Hindiston yarimorolini egallagan G\u2018arbiy va Sharqiy Gat tog1\u00a0tizmalarini o\u2018z ichiga olgan. Hind \u2014 Gang tekisligi o\u2018z navbatida ikki qismdan iborat: Sharqda Ganga va Braxmaputra vodiysi, shimoli sharqda Tar sahrosi. Shimoliy qismi dunyoning eng baland tog\u2019lari \u2014 Himolay bilan o\u2018ralgan. Mamlakatning asosiy daryolari \u2014 Ganga, Hind, Braxmaputra, Godovari. Foydali qazilmalari: ko\u2018mir (ko\u2018mir zaxiralari bo\u2018yicha dunyoda 4-o\u2019rinda), temir rudasi, tabiiy gaz, neft, marganes, titan, xromit, olmos, ohaktosh, boksit. Hududining 55% i ekin ekiladigan yerlar, 23% i o\u2018rmon va changalzorlardan iborat.\u00a0 \u00a0Davlat tuzilishi, siyosiy partiyalari.\u00a0Davlat tuzilishi \u2014 federativ respublika. Mamlakat 25 ta shtat va 7 ta ittifoqdosh hududga bo\u2018linadi. 1947-yil 15- avgustda mustaqillikka erishgan. Qonunchilik ingliz umumiy huquqiga asoslangan. Milliy bayrami \u2014 26- yanvar \u2014 respublika e\u2019lon qilingan kun (1950-yil). Ijroiya hokimiyati prezident (davlat boshlig\u2018i)ga va premyer-ministr boshchiligidagi hukumatga tegishli. Qonun chiqaruvchi oliy organ ikki palatali parlament (Sansad). Asosiy partiyalari: Hindiston Milliy Kongressi (HMK), Bxaratiya Janata partiyasi (BJP).<\/p>\n\n\n\n<p>&nbsp;Iqtisodi, transport kommunikatsiyalari.&nbsp;Hindiston sanoatida to\u2018qimachilik, mashinasozlik, tog\u2018-kon, neftni qazib olish neftni qayta ishlash, farmatsevtika, elektronika va kimyo sanoati muhim o\u2018rin tutadi. Qishloq xo\u2018jalik mahsulotlari YIMning 30% ini tashkil etadi. Temiryo\u2018llarining umumiy uzunligi \u2014 61850 km. Avtomobil yo\u2018llari \u2014 1970000 km (960000 km qattiq qoplamali). Ichki suv yo\u2018llari \u2014 16180 km. Asosiy portlari: Bombey, Madras.&nbsp; &nbsp;Tarixi.&nbsp;Hozirgi Hindiston hududida insoniyatning qadimgi sivilizatsiyalaridan biri paydo bo\u2018lgan. M. a. 3-ming yillik o\u2018rtalaridan m. a. 2-ming yillik o\u2019rtalarigacha Hinidiston hududida hind-oriy qabilalari vayron qilingan Xarappa sivilizatsiyasi rivojlandi. \u041c. a. VI asrda Hindistonning shimoli g\u2018arbiy qismi Fors imperiyasi hukmronligiga o\u2018tdi. Musulmon bosqinchilari bosqiniga qadar (X asr oxiri) Hindiston hududida hinduizm madaniyati va dini rivojlangan turli davlatlar hukmronlik qilgan. 1398-1399-yillarda Amir Temur tomonidan Hindistonnnig katta qismi bosib olindi va Dehli saltanati o\u2018zining ko\u2018pgina vassallaridan ajralib, kuchsizlanib qoldi. Zahiriddin Bobur 1526-yilda Dehlini bosib olib, mamlakat hududida XVIII asrgacha, ya\u2019ni yevropaliklar tomonidan bosib olinguniga qadar o\u2018zining rivojlanishi cho\u2018qqisiga erishgan buyuk imperiyaga asos soldi. Bu hududda o\u2018z ta\u2019sir doirasiga ega bo\u2018lish uchun kurash Fransiya va Angliya o\u2018rtasida kechdi va Angliyaning g\u2018alabasi bilan tugadi. Britaniya tomonidan yangi mustamlakani o\u2018zlashtirish XVIII asrning oxiri va XIX asrning boshlarida faollashdi. 1818-yilda hindlarning oxirgi qarshiligi sindirildi. XX asrning 40-yillarida Maxatma Gandi rahbarligidagi Milliy Ozodlik harakati 1947-yil mamlakatning mustaqillikka erishishiga olib keldi, lekin mamlakat ikki qismga \u2014 Hindiston va Pokiston Islom Respublikasiga bo\u2019lindi. Hindiston mustaqillikka erishgandan keyin 1960-yilda Xitoy, 1965-yilda esa Pokiston bilan harbiy mojarolarga (Pokiston bilan Jammu va Kashmir shtatlari hududi bo\u2018yicha mojaro hozirgi vaqtda ham davom etmoqda) tortildi. Hindistonda bir necha marta diniy va milliy mojarolar ham (1984-yilda premyer-ministr Indira Gandi va uning o\u2018gli Radjiv Gandining 1991-yilda o\u2019ldirilishi) yuzaga keldi. 1991-yilda boshlangan islohotlar, aholining ko\u2018pligi va shu bilan bog\u2018liq bo`lgan muammolarga qaramay, Hindiston iqtisodini dunyoda eng tez rivojlanayotgan davlatlar qatoriga qo\u2019shdi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Rasmiy nomi \u2014 Hindiston Respublikasi. Poytaxti \u2014 Dehli. Hududi \u2014 3287732 km.kv. Aholisi \u2013 1 mlrd 221 mln.dan ortiq (2013). Davlat tili \u2014 hind va ingliz tillari, yana 14 ta &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/hindiston\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":22365,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[174],"tags":[],"class_list":["post-22764","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-osiyo-mamlakatlari","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.0","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22764","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=22764"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22764\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22769,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/22764\/revisions\/22769"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/22365"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=22764"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=22764"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=22764"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}