{"id":74283,"date":"2023-05-04T10:09:50","date_gmt":"2023-05-04T07:09:50","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=74283"},"modified":"2023-05-04T10:09:51","modified_gmt":"2023-05-04T07:09:51","slug":"nato-3","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/nato-3\/","title":{"rendered":"NATO"},"content":{"rendered":"\n<p><strong>NATO <\/strong>(ing. <em>North Atlantic Treaty Organization <\/em>&#8212; Shimoliy Atlantika shartnomasi tashkiloti so\u2019zlarining qisqartmasi) \u2014 Tinchlik, xavfsizlik va barqarorlikni mustahkamlash maqsadida tuzilgan xalqaro siyosiy tashkilot. AQSH, Angliya, Fransiya, Germaniya, Italiya, Ispaniya, Turkiya, Kanada, Polsha, Portugaliya, Daniya, Islandiya, Albaniya, Sharqiy Yevropa va Boltiq bo\u2019yi davlatlari o\u2019rtasida 1949-yil 4-aprelda tuzilgan shartnomaga asosan tuzilgan. \u2015Sovuq urush davrida ular soni 16 ga yetdi. So\u2019nggi yillarda Vengriya, Polsha, Chexiya ham unga qo\u2019shildi. 1952-yilda NATOga Gretsiya va Turkiya, 1955-yilda GFR qo\u2019shildi. 1966-yildan boshlab Fransiya NATOning harbiy tashkilotida qatnashmaydi. 1974-yilda Gretsiya undan chiqqanligini e\u2018lon qildi. AQSH tarixda birinchi marta Yevropa davlatlari bilan tinch paytda harbiy ittifoqqa kirdi. NATO rejasiga muvofiq, G\u2019arb davlatlari qurollanish poygasi va ortiqcha kuchlar bosimi ta\u2018sirida charchatib, sovet tizimi parchalanishini tezlashtirishi lozim edi. Shimoliy Atlantika shartnomasi Sovet Ittifoqiga qarshi yo\u2019naltirilgan g\u2019arbiy harbiy-siyosiy blokning yaratilishini tugalladi. NATO amalda Yevropa integratsiyasi yo\u2019lidagi ilk qadam bo\u2019ldi. Uning faoliyati chegarasiz Yevropani yaratishga yo\u2019naltirildi. Milliy suverenitet eskirib qolgan tushuncha deb e\u2018lon qilindi va u \u2015atlantizm bilan almashtirilishi, ya\u2018ni g\u2019arb qadriyatlari va demokratiyasini muhofaza qilishning umumiy manfaatlariga bo\u2019ysundirilishi lozim edi. 1967-yilda NATOning shtab-kvartirasi o\u2017zining barcha bo\u2017linmalari bilan birga Bryusselga ko\u2017chib o\u2017tadi. Fransiya esa blokning harbiy tuzilmalaridan chiqqanini e\u2018lon qiladi. NATOning 1998-yil Serbiyaga qarshi harbiy operatsiyasi Yevropa davlatlarining birgalikdagi siyosatini ishlab chiqish jarayonini tezlashtirdi. NATO tashkil etilishi bilan AQSH dunyoda o\u2019tkir inqirozli vaziyatlarni sun\u2018iy ravishda yuzaga keltira boshladi, o\u2019z ittifoqchilarini \u2015kommunistik tajovuz\u2016 mavjudligiga ishontirish va ularni o\u2019z tashqi siyosati doirasiga chuqurroq tortishga urindi. Hozigi kunda 28 ta mamlakat NATOga a\u2018zo. Qarorgohi Belgiyaning Bryussel shahrida joylashgan. 1992-yildan O\u2019zbekiston NATOning \u2015Tinchlik yo\u2019lidagi hamkorlik dasturida ishtirok etib kelmoqda. 2014-yil 16-may kuni Toshkentda Markaziy Osiyo mamlakatlari bilan aloqa va o\u2019zaro hamkorlik bo\u2019yicha NATO xodimi byurosi tashkil etildi. Markaziy Osiyo mamlakatlari bilan aloqa va o\u2019zaro hamkorlik bo\u2019yicha NATO xodimi kichik shtat bilan birga NATOning joylardagi diplomatik vakili vazifasini bajaradi. Bundan tashqari, mudofaa rejasi va tahlili, NATO operatsiyalariga yordam berish, harbiy ta\u2018lim va tayyorgarlik, ilmiy va ekologik masalalar bo\u2019yicha hamkorlik, jamoatchilik diplomatiyasi kabi sohalarda NATOning Markaziy Osiyodagi sheriklar bilan amaliy hamkorligiga ko\u2019mak beradi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>NATO (ing. North Atlantic Treaty Organization &#8212; Shimoliy Atlantika shartnomasi tashkiloti so\u2019zlarining qisqartmasi) \u2014 Tinchlik, xavfsizlik va barqarorlikni mustahkamlash maqsadida tuzilgan xalqaro siyosiy tashkilot. AQSH, Angliya, Fransiya, Germaniya, Italiya, Ispaniya, &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/nato-3\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":56191,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[359],"tags":[],"class_list":["post-74283","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-n-harfiga-oid-fuqarolik-jamiyatiga-oid-ensiklopedik-atamalar","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/74283","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=74283"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/74283\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":74284,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/74283\/revisions\/74284"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/56191"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=74283"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=74283"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=74283"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}