{"id":96214,"date":"2023-07-31T16:07:12","date_gmt":"2023-07-31T13:07:12","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=96214"},"modified":"2023-07-31T16:07:15","modified_gmt":"2023-07-31T13:07:15","slug":"uzlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/uzlar\/","title":{"rendered":"Uzlar"},"content":{"rendered":"\n<p>Uzlar \u2014 qadimgi turkiy qavm. 7-8- asrlarda Yettisuv va Sirdaryoning o&#8217;rta oqimlarida yashab, Turk xoqonligi va Qarluqlar davlati tarkibida bo&#8217;lishgan. Ularning bir qismi g&#8217;arbga siljib, 8-asrning oxirida Orol dengizining Janubiy Sharqiy hududlariga borib o&#8217;rnashgan va o&#8217;g&#8217;uzlar tasarrufida bo&#8217;lib kelgan. O&#8217;g&#8217;uzlarga tobe bo&#8217;lishni xohlamaganlari Orol dengizining shim.Sharqiy mintaqalariga (ili va Emba daryolari oralig&#8217;i) borib o&#8217;rnashgan. 8-asrning 60-yillarida o&#8217;g&#8217;uzlar Uzlarga hujum qilib, Sirdaryo va Orol dengizi voxalarini egallab, Uzlarning bir qismini bo&#8217;ysundirgan. 9-asrning oxiri \u2014 10-asrning boshlarida Uzlar siyosiy hayotga faol aralashib ketgan. Uzlar haqidagi ma&#8217;lumotlar 10-asrning Arab Geofafi Mas&#8217;udiy, 11-asr arman tarixchisi Matvey Edisskiyning asarlarida tilga olingan. Uzlar Kaspiy dengizining shimolda yashovchi xazarlar bilan ittifoq bo&#8217;lib, Volga va Ural daryolari oralig&#8217;ida joylashgan bijanaklar va qang&#8217;lilarga hujum qilishgan va bu yerlarni bosib olishgan. Uzlar 11-asrning 30-yillarida Dnepr va Dunay daryolari oralig&#8217;iga borib joylashgan. Bu hududni 1060 yil Rus knyazlari birlashib egallaganlar, natijada Uzlarning asosiy qismi g&#8217;arbga \u2014 &#171;Muqaddas Rim imperiyasi&#187; yerlariga ko&#8217;chgan (yunon tarixchilarining ma&#8217;lumotlariga ko\u2019ra, Uzlar soni 600 ming kishiga yetgan), kichik bir qismi esa, kichik Osiyoga, Usmonli turklarga qo&#8217;shilib singib ketgan. Keyinchalik Uzlarning bir qismi yana ham g&#8217;arbga siljib, Janubiy Rus cho&#8217;llari orqali G&#8217;arbiy Yevropa (Yunoniston va Vengriya) ga o&#8217;tib ketganlar. Uzlarning keyingi avlodlari \u2014 gagauzlar hozir ham Moldaviya, Ruminiya va Vengriyada yashaydi. Uzlarning Janubiy Rus cho&#8217;llari va Dashti Qipchoqda qolgan guruhlari qipchoqlar tarkibiga kirgan. 15-18-asrlar davomida Dashti Qipchoqdagi Uzlar O&#8217;zbekiston hududiga kelishgan. Ular o&#8217;troqlashish jarayonvda o&#8217;z urug&#8217;qabila nomlarini unutib, o&#8217;zbek xalqi tarkibiga singib ketganlar. Kichik bir guruhi esa 20-a\u044b\u043aning boshlarigacha o&#8217;zlarining etnik nomlarini sakdab qolganlar. Uzlar, asosan, chorvachilik bilan shug&#8217;ullangan, keyinchalik dehqonchilik ham ularning mashg&#8217;ulotiga aylangan. Uzlarning avlodlari, asosan, Zarafshon vohasining o&#8217;rta oqimlarida \u2014 Payariq tumani (qora uz)da, Navoiy tumani, Nurobod tumanining &#171;ulus&#187; xo&#8217;jaligida yashaydi. Uzlarning katta qismi qarshi cho&#8217;lidagi Ko&#8217;kdala, Harduri, Taloqtepa, Olato&#8217;n, O&#8217;tamali, Sufi, Xushaxali, Moylijar, Sho&#8217;rbozor va boshq qishloqlarda yashaydi. Ad.: Shoniyozov K., O&#8217;zbek xalqining shakllanish jarayoni, T., 2001.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Uzlar \u2014 qadimgi turkiy qavm. 7-8- asrlarda Yettisuv va Sirdaryoning o&#8217;rta oqimlarida yashab, Turk xoqonligi va Qarluqlar davlati tarkibida bo&#8217;lishgan. Ularning bir qismi g&#8217;arbga siljib, 8-asrning oxirida Orol dengizining Janubiy &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/uzlar\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":56191,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[213],"tags":[],"class_list":["post-96214","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-u-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96214","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=96214"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96214\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":96215,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/96214\/revisions\/96215"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/56191"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=96214"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=96214"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=96214"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}