{"id":97635,"date":"2023-08-05T18:07:03","date_gmt":"2023-08-05T15:07:03","guid":{"rendered":"https:\/\/milliycha.uz\/?p=97635"},"modified":"2023-08-05T18:07:07","modified_gmt":"2023-08-05T15:07:07","slug":"leonardo-da-vinchi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/leonardo-da-vinchi\/","title":{"rendered":"Leonardo da Vinchi"},"content":{"rendered":"\n<p>Leonardo da Vinchi (Leonardo da Vinci, 1452.15.4, Vinchi, Florentsiya yaqinida \u2014 1519.2.5, Turen, Frantsiya) \u2014 italiyalik rassom, haykaltarosh va olim; Uyg&#8217;onish davrining yirik namoyandasi. A. Verrokkodan ta&#8217;lim olgan (1467\u2014 72). Leonardo da Vinchi o&#8217;z davrining insonparvarlik g&#8217;oyalariga javob beradigan mukammal inson qiyofasini yaratdi; ilk asarlaridayoq mayin nur-soya vositasida shaklning oquvchan hajmini ko&#8217;rsatdi. Asarlarida diniy mazmunni xilma-xil insoniy hissiyotlar ko&#8217;zgusiga aylantiradi. Hisobsiz kuzatishlari natijalarini turli usullarda bajarilgan chizgilarida muhrlagan. Ayniqsa, yuz ifodasini berishda katta mahoratga erishdi. Ba&#8217;zan tashki ko&#8217;rinish (yuzdagi zo&#8217;rg&#8217;a ilg&#8217;ab olinadigan tabassum) bilan odamlar chehrasini jonlantirib, ularning ichki dunyosi (nozik ko&#8217;ngil holati)ni ifodalaydi: &#171;Madonna Benua&#187; (taxminan 1478), &#171;Qoyadagi Madonna&#187; (1483-94, 2-nusxasi 1497-1511), &#171;maxfiy kechalar&#187; devoriy rasmi (1495-97), &#171;Angyari jangi&#187; (1503-06), &#171;Mona Liza&#187; (&#171;Jokonda&#187; nomi bilan mashhur, taxminan 1503), &#171;Ioann Krestitel&#187; (taxminan 1513-17); dunyo halokati ifodalangan &#171;toshqin&#187; rasmlar turkumi (taxminan 1514\u2014 16)da tabiatning dahshatli ofatlari oldida insonning ojizligi, tabiiy jarayonlarning takrorlanishini aqliy tasavvuri bilan uyg\u2019unlashtiradi. Leonardo da Vinchi dunyoqarashini o&#8217;rganishda uning yon daftari va qo&#8217;lyozmalari (taxminan 7 ming varaq), shogirdlaridan F. Meltsi tomonidan uning yozmalari asosida tuzilgan &#171;rangtasvir haqida risola&#187;si Yevropa amaliyoti va nazariyasiga ta&#8217;sir ko&#8217;rsatgan muhim manbadir. Me&#8217;mor sifatida Leonardo da Vinchi &#171;ideal&#187; shahar va gumbazli ibodatxonaning turli xil loyihalarini ishlab chiqdi. Olim va muhandis sifatida o&#8217;z davri fanining barcha sohalarini boyitdi, ayniqsa, e&#8217;tiborni mexanikaga qaratdi. Yaratishga bo&#8217;lgan ehtiros uni o&#8217;z davridan ilgarilab ketishiga olib keldi: yer kavlaydigan mashina, uchish apparatlari, suv osti kemasi, bosma, to&#8217;quvchilik va boshqa dastgohlar loyihalari shular jumlasidan.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Leonardo da Vinchi (Leonardo da Vinci, 1452.15.4, Vinchi, Florentsiya yaqinida \u2014 1519.2.5, Turen, Frantsiya) \u2014 italiyalik rassom, haykaltarosh va olim; Uyg&#8217;onish davrining yirik namoyandasi. A. Verrokkodan ta&#8217;lim olgan (1467\u2014 72). &hellip; <a href=\"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/leonardo-da-vinchi\/\" class=\"more-link\">Read More<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":56191,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[223],"tags":[],"class_list":["post-97635","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-l-harfi","entry"],"translation":{"provider":"WPGlobus","version":"3.0.2","language":"ru","enabled_languages":["uz","kr","ru"],"languages":{"uz":{"title":true,"content":true,"excerpt":false},"kr":{"title":false,"content":false,"excerpt":false},"ru":{"title":false,"content":false,"excerpt":false}}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/97635","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=97635"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/97635\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":97636,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/97635\/revisions\/97636"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/56191"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=97635"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=97635"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/milliycha.uz\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=97635"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}