DUMBULLIK

DUMBULLIK — 1) don ekinlari urug’i (endosperm)ning yetilishi boshlanadigan faza; donning sut va mum pishish davri. Ekinlar gullaganidan 12-16 kun (sutka) o’tganidan keyin boshlanadi, 7-15 kun davom etadi. Bu vaqtda … Read More

DUMBALI QO’YLAR

DUMBALI QO’YLAR – go’shti va yog’i uchun boqiladigan dag’al va yarim dag’al junli dumbali ko’y zotlari. Cho’l va chala cho’l mintaqalarida boqishga moslashgan, o’t-xashak tanlamaydi, uzoq masofalarga haydashga chidamli. Asrlar … Read More

DUMBA-JIGAR

DUMBA-JIGAR — yaxna taom. Qadimgi chorvador qabilalarning oshxonasiga mansub. Qozoq va qirg’iz pazandaligida “quyruq bovur” nomi bilan hozirgacha saqlanib keladi. Qo’yning dumba va jigari yaxlitligicha alohida-alohida idishlarda sust olovda dumba … Read More

DUMBADZE NODAR VLADIMIROVICH

DUMBADZE NODAR VLADIMIROVICH (1928.14.7 – Tbilisi – 1984.5.3) –gruzin yozuvchisi. Ilk hikoyalar to’pla-mi — “Qishloq bolalari” (1958). Dastlabki yirik asarlari — “Men, buvim, Iliko va Illarion” (1960) qissasi va “Quyoshni … Read More

DUMBA

DUMBA — dumbali qo’y zotlarining dum ildizi va dumg’aza ostonasida, teri ostida hosil bo’luvchi yog’to’plami (dumba yog’i nomi bilan ma’lum). Dumbali qo’ylar 10-15 kilogrammgacha, bo’rdoqiga boqilganda o’ta semiz qo’chqorlar 40-45 … Read More

DUMALOQKO’L

DUMALOQKO’L – 1970 yillargacha Amudaryoning quyi oqimida mavjud bo’lgan ko’l. Maydoni 720 gektar, o’rtacha chuqurligi 2,5 metr bo’lib, maydonining 70%ni qamishzor tashkil etgan. Ko’l atrofini qalin to’qayzorlar o’ragan. Dumaloqko’l Amudaryoning … Read More

DUMA

DUMA (ruscha — fikrlamoq) — Rossiyadagi qonun chiqaruvchi-kengashuvchi, vakolatli muassasa (Boyarlar dumasi, Davlat dumasi); shaharning o’zini-o’zi boshqarish organlari (shahar dumasi).

DUM

DUM — umurtqali hayvonlar tanasining keyingi qismi. Dum suvda hayot kechiruvchi hayvonlarda tana bilan bir tekis qo’shilib ketgan dumsuzgichni hosil qiladi. Ko’pchilik quruqlikda yashaydigan hayvonlarda Dum harakatlanish funktsiyasini bajarmaydi, faqat … Read More

DULBEKKO (DULBECCO) RENATO

DULBEKKO (DULBECCO) RENATO (1914) — amerikalik virusolog. Millati italyan, 1947 yildan AQSh da. Tarkibida dezoksiribonuklein kislota (DNK) bo’lgan onkogen viruslarning normal hujayralar bilan o’zaro ta’sirlashish mexanizmini tadqiq qildi. Viruslar DNK … Read More

DULO

DULO — qadimgi turkiy bulg’orlar (protobolgarlar) urug’i. Dunaybo’yi Bulg’oriyasi tashkil etilgunga qadar ma’lum bo’lgan qadimgi xonlar sulolasi Dulodan boshlangan. Birinchi bulg’or podsholigi vujudga kelgan paytdan e’tiboran (681 yil) uning vakillari … Read More