Author: Timur Xasanov

AVTOGENEZ (Avto… va Yunoncha genesis – tug’ilish, paydo bo’lish) — evolyutsion ta’limotdagi idealistik kontsepsiya. Avtogenez ta’limotiga binoan evolyutsiya organizmlarning dastlabki ichki potentsial imkoniyatlari asosida yuz beradigan, oldindan belgilab qo’yilgan jarayondan … Batafsil

AVTOGAMIYA (Avto… va Yunoncha gamos — Qo’shilish) — 1) yuksak o’simliklar (donli ekinlardan — bug’doy, suli, arpa va boshqalar, dukkaklilardan — no’xat, loviya va boshqalar; butgullilar va chinniguldoshlarga mansub ko’pgina … Batafsil

AVTOVOKZAL — shaharlararo avtobus liniyalarining oxirgi va oraliq punktlarida yo’lovchilarga xizmat ko’rsatadigan inshootlar majmui. Avtovokzal binosida yo’lovchilar zali, dispetcherlik xonasi, omonatxonalar, kasallar, bolalar xonalari va boshqalar; perronlar bo’ladi. Avtobuslar harakatini … Batafsil

AVTOBUS (Avto (mobil) va lotincha (omni) dus — hamma uchun) — 9 va undan ortiq o’rinli yo’lovchilar tashiydigan avtomobil. Vazifasiga ko’ra, shahar Avtobuslari, shaharlararo Avtobuslar, shahar atrofi Avtobuslari va maxsus … Batafsil

AVTOBLOKIROVKA – temir yo’l, korxona va tsexlardagi harakat va texnologik jarayonlarni boshqarishda ishtirok etuvchi avtomatik asboblar guruhi. Avtoblokirovka yordamida poyezdlarning harakatini, korxonadagi apparat va mexanizmlarning ishini xavfsiz olib borish, mashinalar … Batafsil

AVTOBACHI — Karmana-Navoiy va Buxoro vohalari oralig’idagi plato. Zarafshon daryosining shimolida joylashgan. Avtobachi Zarafshonning qadimgi allyuviy yotqiziqlaridan tashkil topgan. Allyuvial yotqiziqlarni Zarafshon daryosi kesib o’tib, shimolda Avtobachi va Janubda Qiziltepa … Batafsil

AVTO … (Yunoncha autos — o’zim) — qo’shma so’z bo’lagi; quyidagi ma’nolarni bildiradi: 1) “o’zim”, “o’z qo’lim bilan” (masalan, avtolitografiya); 2) “avtomatik”, ya’ni “o’z-o’zidan” (masalan, avtoblokirovka, avtopilot), “o’zi harakatlanadigan” (masalan, … Batafsil

AVTARKIYA (Yunoncha avtarkeia — o’z-o’ziga yetarli) — mamlakatning o’z-o’zini ta’minlash qoidasiga asoslangan, boshqa mamlakatlar bilan iqtisodiy aloqalardan uzilib qolgan biqiqit xo’jalik yuritish siyosati. Avtarkiyaning asosiy vositalari: mamlakatga kiritiladigan tovarlar uchun … Batafsil

AVSTRONEZ TILLARI – tillar oilasi. An’anaga ko’ra 4 guruhga bo’linadi: indonez, polinez, melanez va mikronez tillari. Mazkur tillar o’zagini Malayya-polinez tillari tashkil etadi. Hozirgi tasniflarda Tayvan Avstronez tillari qolgan Avstronez … Batafsil

AVSTRIYA-FRANTSIYA URUSHI (1809) — Frantsiyaning Yevropadagi hukmronligini sindirib, o’z mustaqilligini saqlab qolish maqsadida Avstriyaning Frantsiyaga qarshi urushi. Avstriya urushdan oldin Angliya bilan ittifoq tuzdi. Avstriya armiyasining asosiy qismi 1809 yil … Batafsil