Category: A harfi

AORTA (Yunoncha aorta), shotomir — odam va hayvonlar organizmidagi eng katta, uzun yagona qon tomiri. Yurakning chap qorinchasidan chiqib organizmning barcha a’zolari va to’qimalariga tarmoqlanadi. Aorta devori qalinroq bo’lib, asosan … Read More

AORSLAR — sarmat qabilalarining yirik Ittifoqi. Aorslar haqida ma’lumotlar Strabon, Ptolemey, Pliniy va Tasit asarlarida uchraydi. Xitoy yilnomalarida Aorslar yantsay nomi bilan keltirilgan. Aorslar dastlab Orol yoki Kaspiy dengizining shimolida … Read More

AOMIN — Xitoy Janubi-sharqidagi maxsus ma’muriy rayon (1999 yil 20 dekabrdan) Janubiy Xitoy dengizi sohilida, Chjuszyan daryosi quyilish joyida. Aomin yarim oroli, Xantszidao, Szyuao va boshqa bir qancha mayda orollarni … Read More

ANHOR (Arab, nahr — Daryo so’zining ko’pligi) — katta kanal, ariq. Xorazm shevasidagi arna so’ziga to’g’ri keladi. Anhor atamasi ba’zan mustaqil atokli ot o’rnida ham ishlatiladi. Masalan, Toshkentdagi Anhor arig’i. … Read More

ANG’IRT, sariq g’oz, atayka (Casarca ferruginea) — g’ozsimonlar turkumining o’rdaklar oilasiga mansub parranda. Patlari ochiq sarg’ish, boshi oqish. Yevropa va Osiyoning cho’l, dasht va tog’li hududlarida tarqalgan. Qishlash uchun Afrikaning … Read More

ANG’IZ — g’alla va yem-xashak ekinlari o’rib olinganidan keyin dalada qoladigan o’simlik poyasi; g’allasi o’rib olingan dala. Ang’izning organik qoldiqlari tuproqni chirindilar bilan boyitadi. Yerni haydashda haydalma qatlam tuprog’ining fizik … Read More

ANQO — afsonaviy qush. Qadimgi Sharq xalqlari afsona, ertak va dostonlarida bosh qahramonga homiy. U insonlar ko’ziga ko’rinmaydi, qanoti, pati oltin, kumush va boshqalardan deb ta’riflanadi. Xalqimiz orasida Anqo baxt, … Read More

ANQARA JANGI – Amir Temur va Usmonli turk sultoni Boyazid I Yildirim qo’shinlari o’rtasida Anqara yonida bo’lib o’tgan ulkan jang (1402 yil 20 iyul). Unda Amir Temurning taxminan 200 ming, … Read More

ANQARA — Turkiya Respublikasining poytaxti, Anqara elining ma’muriy markazi. Aholisi 4 million kishi (shahar atrofi bilan, 1997). Shahar Anadolu yassitog’ligida, Anqara va Chubuk daryolari tutashgan joyda, dengiz sathidan taxminan 890 … Read More

ANSHAN — Xitoyning shimoli- sharqidagi shahar, Lyaonin provintsiyasida. Aholisi 1,2 million kishidan ortiq. Anshan og’ir sanoatning yirik markazlaridan biri. Metallurgiya kombinati, kimyo zavodi (kislota va kimyoviy o’g’itlar), konchilik jihozlari zavodi … Read More