Category: D harfi

DASTORBOSH (Tanacetum) — qoqidoshlar oilasiga mansub ko’p yillik o’tlar turkumi. O’zbekistonda 2 turi: oddiy Dastorbosh (T. vulgare) va tog’ Dastorbosh (T. pseudoachillea S.) uchraydi. Oddiy Dastorbosh bo’yi 150 santimetrgacha bo’lgan … Batafsil

DASTORBAND (fors, dastor — salla va band — bog’lamoq) — podshoh yoki xonning sallasini o’rab qo’yadigan xizmatkor. Bu xildagi lavozim Buxoro xonligida bo’lganligi 18-asr manbalarida qayd etilgan. Dastorband oliy hukmdorning … Batafsil

DASTON (forscha-Arabcha— barmoq o’rni, bosqich, parda) — 8-9-asrlarda cholg’u sozlarining dastasida barmoq bosiladigan joy (yaardo)larning nomi. Forobiy “musiqa haqida katta kitob” asarida o’z davri musiqa amaliyotida qo’llanilgan pardalar nomini keltirgan. … Batafsil

DASTMOYA — mayda savdo muomalasida amal qiluvchi aylanma mablag’; savdo-sotiq ishlarida aylantirib turiladigan, foyda keltiradigan dastlabki asosiy mablag’. Ilgari kosiblar qo’lidagi aylanma mablag’ (xom ashyo, materiallar olish uchun ishlatiluvchi mablag’) … Batafsil

DUGOH (forscha — ikki joy, ikki parda, ikki payt) — 1) o’n ikki makom tizimidagi sho’ba nomi. Dastlab butun ton (204 tsent) oralig’ida joylashgan ikki tayanch pardali ohang ifodasi bo’lib, … Batafsil

DUGDON — xonaki pillakashlik korxonasida xom ipakka tob beradigan dastgoq. Rom shaklida, tepadon, tagdon, munchoklik, go’shlik, bag’ara kabi qismlardan iborat bo’lib, devcharx vositasida harakatga keltiriladi.

DUGGA — Tunisdagi qadimgi me’moriy yodgorliklar saqlangan shahar, miloddan avvalgi 4-asrda finikiyaliklar shahri nomi bilan mashhur bo’lgan. Miloddan avvalgi 2-asrda yuksak darajada rivojlanib, hashamatli shahar devorlari xarobalari, Ateban maqbarasi (miloddan … Batafsil

DUTOV ALEKSANDR ILICH (1879— 1921) — rus general-leytenanti (1919). 1917 yil sentabrdan Orenburg kazaklari atamani, 1917 yil noyabrda Orenburgdagi sho’rolar hokimiyatiga qarshi qurolli chiqishga rahbarlik qilgan. 1918-19 yillarda Orenburg armiyasi … Batafsil

DUSTLAR (inglizcha dust — chang) — kukun shaklidagi pestisidlar. Ekinlarga tushgan zararkunandalar, begona o’tlarga qarshi sepiladi, urug’larni upalashda ishlatiladi. Insektisid, fungisid, akarisid yoki gerbitsidning inert to’ldirgich bilan oddiy aralashmasidan iborat. … Batafsil

DUSEN (Malus pumila var. praecox) — past bo’yli olma daraxtining bir turi, qalamcha va parxish bilan ko’paytiriladi. Balandligi 5-6 metrga boradi. Nim pakana payvandtag sifatida ko’p ishlatiladi. Barcha navlariga mos … Batafsil