Автор: Admin

ATOM ELEKTR STANTSIYASI (AES) — texnologik sxemasi jihatidan issiqlik elektr stansiyalari turiga kiruvchi elektr stansiya. Oddiy issiqlik elektr stansiyalari (tes)da ko’mir, neft, qoramoy (mazut) va gaz yoqilsa, AESda yoqilg’i sifatida … Read More

ATOM FIZIKASI – fizikaning atom xossalari, elektron qobiqlari tuzilishi, elektronlar va ionlar xossalari, ularning elektromagnit maydonidagi harakatini o’rganadigan bo’limi. Moddalarning atom (Atom) lardan tashkil topganligini qadimgi yunon faylasuf-materialistlari Epikur, Levkipp … Read More

ATOM SPEKTRLARI — erkin yoki kuchsiz bog’langan atomlarning (bir atomli gazlar yoki bug’lar) elektromagnit to’lqin chiqarganda (nurlanish Atom spektrlari) yoki yutganda (yutilish Atom spektrlari) paydo bo’ladigan optik spektrlari. Atom spektrlari … Read More

ATOM SOATI (kvant soati) — vaqtni o’lchashda ishlatiladigan qurilma. Atom soatida vaqtni o’lchash uchun o’zgarmas davriy jarayon sifatida atomlarning xususiy tebranishlaridan foydalaniladi. Atom soatida «mayatnik» vazifasini atomlar bajaradi. Atomlar bir … Read More

ATOM REAKTORI (yadro reaktori, atom qozoni) — atom yadrosining boshqariladigan zanjir reaktsiyasini amalga oshirish uchun mo’ljallangan qurilma. Atom reaktori sanoat energiyasi ishlab chiqarish, Fizik tadqiqotlarda ishlatiladigan neytronlar oqimini hosil qilish, … Read More

ATOM RAQAMI — kimyoviy elementlarning Mendeleyev davriy sistemasidagi tartib raqami. Atom yadrosidagi protonlar soniga teng. Masalan, kislorod atomi yadrosida 8 ta proton bor. Kislorodning Mendeleyev kimyoviy elementlar davriy sistemasidagi raqami … Read More

ATOM MASSASI, atom og’irligi — atom massalarining atom massasi birliklarida ifodalangan nisbiy qiymati. Atom massasi ifodasini ingliz kimyogari J. Dalton 19-asr boshida fanga kiritgan. 1961 yilda qabul qilingan nisbiy atom … Read More

ATOM KVANT SONLARI — kvant mexanika qonunlariga muvofiq harakatlanayotgan atomning uzluksiz bo’lmagan fizik qiymatlarini belgilash uchun ishlatiladigan sonlar. Masalan, atomning energetik holati bosh kvant soni p qiymati bilan belgilanadi. Atomdagi … Read More

ATOM, ION VA MOLEKULALARNING QUTBLANUVCHANLIGI — tashqi elektr maydoni ta’sirida elektronlar buluti, atom yadrosi, molekula va ionlar markazlarining birbiriga nisbatan siljishi. Umumiy qugblanish atom qutblanish ra, elektron qugblanish re va … Read More

ATOM DVIGATELI, yadro dvigateli — atom yadrolarining parchalanish reaktsiyasi natijasida reaktorda ajralib chiqadigan issiqlik energiyasini mexanik yoki elektr energiyaga aylantirib beradigan issiqlik dvigateli. Atom dvigateli transport vositalarida, suv osti kemalarida, … Read More