ADILAK

ADILAK (Arabcha, adl — tekis, to’g’ri, AK — kichraytish qo’shimchasi) — yuzaning tekis-notekisligini aniqlaydigan asbob. Qalamdon shaklidagi taxtachaga o’rnatilgan, ichiga spirt yoki efir to’ldirilib, havo pufakchasi yuradigan shisha naycha. Agar … Read More

«ADIDAS»

«ADIDAS» (Adidas) — Germaniyaning sport poyabzali, kiyimlari va anjomlari i.ch.ga ixtisoslashgan sanoat kompaniyasi. 1948 yilda tashkil topgan. Germaniyada 8 korxonasi, Frantsiya, Buyuk Britaniya, AQSh, Kanada, JAR va boshqa mamlakatlarda 25 … Read More

ADIGEYA

ADIGEYA, Adigeya Respublikasi, Kavkaz tog’ tizmasining shimoliy yon bag’rida, Kuban atrofidagi tekislikda joylashgan. Rossiya Federatsiyasi Krasnodar o’lkasi tarkibiga kiradi. Maydoni— 7,6 ming kilometr kvadrat. Aholisi — 450 ming kishidan ortiq … Read More

ADIGEYLAR

ADIGEYLAR (Adige) — xalq, Rossiya Federatsiyasining Adigeya Respublikasida yashovchi tub aholi (95 ming kishi). Adigeylar Krasnodar o’lkasining Lazareve va Tuapse tumanlarida yashaydi. Umumiy soni Rossiya Federatsiyasida 123 ming kishi (1992). … Read More

ADIGEY TILI

ADIGEY TILI – Rossiya Federatsiyasidagi Adigeya va Qorachoy-Cherkasiya Respublikalarida yashovchi adigey xalqining tili. Kavkaz (iberiy-Kavkaz) tillarining abxazadigey guruhiga kiradi. Adigey tili 4 shevaga bo’linadi: abadzex, bjedux, temirchoy, shapsuch. Undoshlarning ko’pligi … Read More

ADIB SOBIR TERMIZIY

ADIB SOBIR TERMIZIY (Shohobiddin ibn Ismoil) (1078 — Termiz — 1147) — shoir. Termizda voyaga yetgan Falakiyot va riyoziyot bilan shug’ullangan. Bir necha yil Arabiston va Xurosonda sayohatda yurgan. 30 … Read More

ADIB

ADIB — 1) odob beruvchi muallim; 2) adabiyotchi, yozuvchi. Adib umuman so’z san’atkoriga nisbatan ishlatiladi; yozuvchi, shoir so’zlariga qaraganda keng ma’noli.

ADIABATIK JARAYON

ADIABATIK JARAYON (Yunoncha Adiabatos — o’tib bo’lmas) — tashqi muhit bilan issiqlik almashinuvisiz o’tadigan termodinamik jarayon. Adiabatik jarayon o’tishi uchun jism butunlay issiqlik o’tkazmaydigan qatlam (chegara) bilan ajratilgan bo’lishi kerak. … Read More

ADIABATA

ADIABATA (Yunoncha adiabatos — o’tib bo’lmas) — termodinamik diagrammada qaytar adiabatik jarayonni ifodalovchi egri chiziq.

ADENTIYA

ADENTIYA (Yunoncha a— inkor qo’shimchasi va lotincha dens — tish) — embrionlik davrida tish o’rni shakllanishining buzilishi natijasida og’izda tishlarning bo’lmasligi. Tug’ma, orttirilgan (shikastlanish yoki kasallik tufayli) va irsiy Adentiya … Read More