Author: Timur Xasanov

ANTIPODLAR (anti … va lotincha podes -oyoq) — 1. Yer kurrasining bir-biriga tamomila qarama-qarshi nuqtalarida yashaydigan jonivorlar. 2. Urug’li o’simliklarning murtak xaltachasida jinsiy apparatning qarama-qarshi tomonida joylashgan hujayralar. 3. (Ko’chma … Batafsil

ANTIPIROGENLAR (anti … va Yunoncha rug — olov va genos — tug’ilish) — ko’mir, rudalar va boshqalarning o’z-o’zidan yonishiga to’sqinlik qiluvchi moddalar. Antipirogenlar sifatida suv, natriy silikat eritmalari, parda hosil … Batafsil

ANTIPIRENLAR (anti … va Yunoncha rug – olov) — yog’och, mato va boshqa organik materiallarni o’z-o’zidan yonib ketishdan himoya qilish maqsadida ularga shimdiriladigan modda yoki aralashmalar. Antipirenlar ta’sir xususiyatlariga qarab … Batafsil

ANTIPERISTALTIKA (anti… va Yunoncha peristaltikos — ichakdagi suyuqlikni suradigan kuch) — qizilo’ngach, me’da va ichaklarning pastdan qisqarishi. Odatda ovqat moddalari, suyuqlik og’iz bo’shlig’idan halqum, qizilo’ngachning yuqoridan pastga qarab bo’g’imma-bo’g’im qisqarishi … Batafsil

ANTIPATIYA (antipatheia) — biron-bir kimsani yoxud narsani xush ko’rmaslik, yoqtirmaslik, yomon ko’rish, unga nisbatan sovuq munosabatda bo’lish.

ANTIPASSATLAR — tropik kengliklarning troposferasida passatlar ustida esadigan g’arbiy havo oqimi. Antipassatlarning quyi chegarasi o’rta hisobda 4 kilometr balandda; subtropiklardan ekvatorga tomon va qishdan yozga qadar kuchayib boradi. Antipassatlar Shimoliy … Batafsil

ANTIOX DEVORI – qadimgi Marg’iyona (Marv) vohasi atrofini uragan ulkan mudofaa inshooti. U Salavkiylar hukmdori Antiox I Soter (xaloskor) (miloddan avvalgi 324 — 261) davrida ko’chmanchi Day (sak qabilalaridan biri) … Batafsil

ANTIOKSIDLOVCHILAR, antioksidantlar, oksidlanish ingibitorlari — moddalarning molekulyar kislorod bilan oksidlanishiga yo’l qo’ymaydigan yoki oksidlanishini sekinlashtiradigan moddalar. Antioksidlovchilarga ko’p atomli fenollar, aromatik aminlar, dialkilsulfidlar, dialkil fosfat va diarilditiofosfatlar (rux tuzi), dialkilditiokarbamatlar … Batafsil

ANTINOMIYA (Yunoncha antinomia — qonunning ichki ziddiyati) — mantiqiy isbotlanadigan ikki qonun, mulohaza yoki xulosa o’rtasidagi ziddiyat. Qadimgi dunyo mutafakkirlari asarlarida Antinomiya aporiya shaklida ishlatilgan. 18-asrda Antinomiya haqidagi ta’limotni Kant … Batafsil

ANTINEYTRINO – neytrinotga nisbatan antizarra; massasi neytrinoniki singari juda kichik yoki nolga yaqin. Elektr zaryadiga ega emas, neytrinoga nisbatan qarama-qarshi lepton zaryadiga ega. Ikki xil neytrino mavjud bo’lganidek, Antineytrinoning ham … Batafsil