Akveduk nima?
Yirik shaharlarning aholisi har kuni milmonlab litr ichimlik suvga ehtiyoj sezadi, u esa iste’molchiga yetib kelishi uchun o’nlab kilometr oqishi kerak. Suvni yetkazib berishga xizmat qiladigan tabiiy nishablikka ega suv … Read More

Yirik shaharlarning aholisi har kuni milmonlab litr ichimlik suvga ehtiyoj sezadi, u esa iste’molchiga yetib kelishi uchun o’nlab kilometr oqishi kerak. Suvni yetkazib berishga xizmat qiladigan tabiiy nishablikka ega suv … Read More
Odatdagi ko’priklar daryo qirg’oqlarini tutashtiradi. Dara yoki jarlik ustidan o’tish uchun ko’prik namunasidagi temir yoki tosh inshootlar — ustiga avtomobil trassalari yoki temir yo’llar yotqizilgan ko’prikyo’llar quriladi. Ular esa viaduk … Read More
Tunnel inson tomonidan bunyod etilgan eng qadimiy inshootlar sirasiga mansubdir. Ilk tunellardan biri hali qadimgi Bobilda miloddan avvalgi IX asrdayoq qurilgan edi. U Furot daryosi suvi ostidan o’tgan va podshoh … Read More
Uzoq asrlar davomida Londondan Kalkuttaga dengiz orqali borish uchun juda ko’p vaqtni isrof qilib Afrika qit’asini aylanib o’tishga to’g’ri kelardi. Afrika xuddi ulkan qoyatoshdek Yevropadan Osiyoga boriladigan yo’lga g’ov bo’lar … Read More
To’g’onlar mingyilliklar davomida odamzot daryolar oqimlari va o’zanlarining yo’nalishlarini suv yig’ish va uni turli ehtiyojlarda foydalanish maqsadida o’zgartirishiga yordam bergan yagona inshoot bo’lib keldi. Hozirgi sharoitda esa to’g’orlarni asosan arzon … Read More
O’tmishda ko’priklarni yog’ochdan yoki toshdan qurishgan. Ammo zamon o’tishi bilan. ancha-muncha chidamli materiallar, masalan, dunyoning barcha mamlakatlarida ko’plab ko’priklar qurilishiga xizmat qilgan temirbeton ixtiro qilindi. Qator ravoqdor ko’priklar, masalan, Londondagi … Read More
Funikilyor — bu, tik qiyaliklar va ko’tarilishlarda qurilgan relsli yo’l. Funikilyor vagonlari Lokomotiv bilan emas, balki simarqon bilan harakatga keltiriladi. Darvoqe, tushirilayotgan vagon ayni pallada yuqoriga ko’tarilayotgan vagonni muvozanatlaydi. Temir … Read More
Osma yo’l — bu, yukli va yo’lovchili vagonchalarni o’ta o’nqir-cho’nqir joydan olib o’tish uchun mo’ljallangan transport vositasidir. Tashish tayanch ustunlar o’rtasida tortilgan yo’g’on simarqon vositasida amalga oshiriladi. Osma simarqon yo’l … Read More
Ilk yo’llarning ishonchli tavsifi bizning zamonimizga qadar kam yetib kelgan. Qadimgi Rimda qurilgan yo’llarning tavsifi birmuncha batafsilroq. O’sha zamonlarda metropoliyaning (asosiy shahar — poytaxtning) viloyatlar bilan bog’lanishi uchun 85 000 … Read More
Kosmik kemalarni uchirish ulkan miqdordagi moddiy sarf-xarajatlarni talab qiladi, lekin bu sarf-xarajatlar o’zini qisman oqlaydi, xolos. Masalan, fazokorlarni oyga olib borib qo’ndirgan «Apollon» kosmik kemasidan yerga ichiga atigi bir necha … Read More