Ona tili va adabiyotidan testlar

1. Ma’ruzalar,darsliklar qanday uslubda yoziladi?

2. Hajringda, ey pariro‘, ko‘zumdin qochdi uyqu,
Har kecha tongga degru, ishimdur oh-u nola.
Qaysi shoir o‘zining «Xating aro uzoring − sabza ichinda lola» deb boshlanuvchi g‘azalining ushbu baytida asosiy qofiyadan tashqari uch o‘rinda ichki qofiyadan ham foydalangan holda misralar jarangdorligi, ohangdorligini yanada oshirgan?

3. Qaysi javobda imloviy xato yozilgan so‘zlar soni ikkita?

4. Qaysi javobda O‘tkir Hoshimov qalamiga mansub “Dunyoning ishlari” qissasiga oid ma’lumot keltirilgan?

5. Yigit boshingdan baxt-u davlat yiroq ketmasin.
Ushbu gapda yigit so‘zidan keyin vergul qo‘yilsa, qanday grammatik o‘zgarish kuzatiladi?

6. . . . kun tug‘adi, olam yorug‘ bo‘ladi,
U yorug‘ligini hammaga yetkazadi, o‘z-o‘zicha yo‘qolmaydi.
Mening ham qoidam (odatim) shunday, o‘zim yo‘qolmayman,
Fe’lim va muomalam barcha xalq uchun birdekdir.
. . . Tuqqan kun (chiqqan kun) yaxshi yoki yomon demaydi,
Barchaga birdek nur sochadi, o‘zi kamaymaydi.
Yusuf Xos Hojibning “Qutadg‘u bilig” dostonida qaysi ramziy qahramon o‘z sifatlarini ana shu tarzda, ya’ni kun (quyosh)ning xususiyatlariga qiyoslagan holda ifodalab bergan?

7. Imloviy jihatdan to‘g‘ri yozilgan so‘zlar qatorini aniqlang

8. Qaysi shoir  ijodidagoh-goh ko’ziga ko’rinib turuvchi suv parisi tasvirlangan?

9. Qaysi javobda to‘ldiruvchi vazifasida kelgan qaralmish qatnashgan gap berilgan?

10. Sultonxon nechta mahrami bilan Qurudum shahriga jo’nab ketdi?

11. Milliy til unsurlari qaysi uslubda qo’llanilmaydi?

12. Kim Atoiyni Balxda yashagani haqida ma’lumot bergan?

13. O’rxun-Enasoy yodgorliginiharflarini o’qishga muassar bo’lgan olimlar kimlar?

14. Dunyoda bir qo’rqqan yomon bir quvongan ‘deb o’n to’rt yilda kelaman deb yurtini tashlab ketgan shoh?

15. Qaysi gapdagi so‘zlar imlosida faqat tovush almashish hodisasi kuzatiladi?

16. Boburning dastlabki she’rlari qaysi tilda edi?

17. 12yoshida taxtga chiqqan shoir?

18. Bobur muharram oyi o’zbakni daf qilish uchun Xurosonga jo’nadik,deganda o’zbak deb kimni nazarda tutgan?

19. Xazon yaprog’i yanglig’ gul yuzing hajrida sarg’ardim g’azalida boshdan oyoq qanday san’atdan foydalangan?

20. Ko’chirma gapli qo’shma gaplar qanday uslubda soda gapga aylantirilishi mumkin?

21. Shunday so’zlar borki ular faqat bir uslubga mansub hisoblanadi

22. “Yigitlik chog‘i − o‘yin-kulgi, rohat qilish davri, qarilik esa mehnat va toat-ibodat davridir. Yoshlikda qilingan hamma gunohlar kechiriladi, keyinchalik mehnat va ibodat qiladigan vaqt ham keladi, o‘shanda qilamiz”, − deya umrini behuda o‘tkazgan, ammo qarib, o‘lim tushagida qolganda: “Qarigach, shunday kunlar boshimga tushajagini bilsam edim, yigitlik davrimni uvol qilib behudaga o‘tkazmagan bo‘lar edim”, − deya afsuslangan g‘ofil kishi haqidagi hikoyat qaysi asarda keltirilgan?

23. Tasafufning Olloh tomon yo’l bosqichi nima?

24. Iqtibos nima?

25. Qaysi gaplar juftligida berilgan -siz shaxs-son qo‘shimchasi bir o‘rinda birlik va bir o‘rinda ko‘plik ma’nosini ifodalab kelgan?

26. Qaysi  ijodkor tuyuqning bir necha turlarini ko’rsatgan?

27. Alisher Navoiy qalamiga mansub ushbu she’riy parchani o‘qing va quyidagi savollarga javob bering.
Tarki adabdin biri kulgu durur,
Kulgu adab tarkiga belgu durur. . .
Qahqahadin kabk navo kelturub,
Boshig‘a ul kulgu balo kelturub.
G‘uncha kulib bo‘ldi ochilmoq anga,
Yetti ochilmoqda sochilmoq anga.

Alisher Navoiy qalamiga mansub ushbu she’r mazmuni haqidagi xato fikrni belgilang.

28. Suhbatlashishga arziydigan kishi bilan gaplashmaslik kishini yo‘qotishdir.
Suhbatlashishga arzimaydigan kishilar bilan gaplashish so‘zni yo‘qotishdir. Oqil odam esa kishilarni ham, so‘zni ham yo‘qotmaydi.
Ushbu parchada qatnashgan fe’llar haqidagi to‘g‘ri fikrni aniqlang.

29. Adabiy til ifodalanishiga ko’ra turlari berilgan qatorni toping

30. “Jaloliddin Manguberdi” tragediyasidagi qaysi adabiy qahramon o‘z otasining qotili bo‘lgan Temur Malikdan o‘ch olishni poylab yurgan Yaroqbekni:
“Ammo sen-chi? Burgutlar boshlig‘igaxanjar ur,
So‘ngra xoqon qasrida sultonlarcha davron
sur!”, − deya avval Jaloliddin Manguberdini o‘ldirishga da’vat qiladi?