20 may kun tarixi

👉 BAYRAMLAR:

🇺🇳 BMT — Xalqaro asalarilar kuni.
🌏 Butunjahon metrologiya kuni.
🌏 Xalqaro travmatologlar kuni.
🌎 Xalqaro klinik sinovlar kuni‌‌.
🌏 Butunjahon autoimmun artrit kuni.

🔹 MILLIY BAYRAMLAR:

🇪🇺 Yevropa Ittifoqi – Yevropa dengizlari kuni‌‌.
🇷🇺 Rossiya – Volga daryosi kuni.
🇵🇭 Filippin – Filippin dengiz floti kuni.
🇺🇦 Ukraina — Bank xodimlari kuni.
🇺🇸 AQSh – Milliy qutqaruvchi it kuni‌‌.
🇺🇦 Ukraina – Ishora tili tarjimoni kuni‌‌.
🇹🇱 Sharqiy Timor – Mustaqillik tiklanishi kuni.
🇲🇨 Indoneziya – Milliy uyg‘onish kuni.
🇰🇾 Kayman orollari – Kashfiyot kuni.
🇨🇲 Kamerun – Milliy kun.
🇰🇭 Kambodja — Xotira kuni.
🇨🇦 Kanada – Gʻalaba kuni.

👉 VOQEALAR:

  • 1202 – Suriyadagi zilzila.
  • 1217 – Linkoln jangi
  • 1498 – Vasko da Gama Hindistonga keldi.
  • 1570 – Abraham Orteliy “Theatrum Orbis Terrarum” xaritasini yaratdi.
  • 1756 – Yetti yillik urush avjiga chiqdi.
  • 1873 – Levi Strauss & Co. yangicha shim ishlab chqarish uchun patent oldi. Jinsining rasmiy tug‘ilgan kuni.
  • 1875 – Parijda 17 ta davlat tomonidan Metrik Konvensiya imzolandi.
  • 1882 – Germaniya,  Avstro-Vengriya va Italiya  Uchlar ittifoqini tuzdilar.
  • 1900 –  Fransiyada II Olimpiiya o‘yinlari boshlandi.
  • 1927 – Buyuk Britaniya Saudiya Arabistonining mustaqilligini tan oldi.
  • 1972 – Kamerundagi referendum ushbu mamlakatni federal respublikadan unitar respublikaga aylantirdi
  • 1995 – Qozog‘istonning Olma-ota shahrida O‘zbekiston kunlari ochildi.
  • 1996 – Toshkentda “Yaqin Sharq va MarkaziY Osiyo madaniyatlarining o‘zaro boyish yo‘li” mavzuida ilmiy-amaliy konferensiya bo‘lib o‘tdi.
  • 2002 – Sharqiy Timor davlati mustaqillikka erishdi va Shanana Gujmau uning birinchi prezidenti etib saylandi.
  • 2003 – «SpaceShipOne» xususiy boshqariladigan kosmik kemasining birinchi parvozi.
  • 2006 – Iqtisodiy hamkorlik masalalari bo‘yicha O‘zbekiston-Yaponiya davlatlar o‘rtasida sakkizinchi majlisi yakunlandi. 
  • 2009 – Donetskning «Shaxtyor» futbol klubi o‘z tarixida ilk bor UYEFA Kubogini qo‘lga kiriti.
  • 2019 – Vladimir Zelenskiy Ukraina prezidenti bo‘ldi.

👉 TAVALLUDLAR:

  • 1799 – Onore de Balzak (1850) – atoqli fransuz adibi.
  • 1804 – Mixail Glinka (1857) – Jahon mumtoz musiqasi yetakchilaridan  biri, rus kompozitori.
  • 1822 – Frederik Passi (1912) – fransuz iqtisodchisi, jahonda birinchi Nobel mukofoti sohibi (1901).
  • 1851 – Emil Berliner (1929) – nemis ixtirochisi, birinchi ovoz yozish uskunasi—grammofonni yaratgan.
    1860 – Eduard Buchner (vafoti 1917), nemis kimyogari va biokimyosi, kimyo bo’yicha Nobel mukofoti sovrindori (1907).
  • 1882 – Sigrid Unset (1949) – Norvegiyalik adiba, Nobel mukofoti sohibasi (1928).
  • 1901 – Maks Eyve (1981) – golland shaxmatchisi, 5-jahon chempioni.
  • 1914 – Zunnun Madaliyev (1980) – aktyor va rejissyor, Oʻzbekiston xalq artisti (1967). 
  • 1916 – Aleksey Maresyev (2001) – uchuvchi, Sovet Ittifoqi Qahramoni, B. Polevoyning «Chin inson qissasi» kitobi qahramonining prototipi.
    1923 – Nadin Gordimer (2014) – Janubiy Afrikalik yozuvchi, Nobel mukofoti sohibasi (1991).
  • 1923 – Sarvar Azimov (1994) – O‘zbekiston xalq yozuvchisi.
  • 1937 – Tursunoy Oxunova (1983) – oʻzbek xotin-qizlari orasida paxta terish texnikasini oʻzlash tirish harakati tashabbuskori, 2 marta Mehnat Qahramoni (1959, 1978), 
  • 1943 – Al Bano – italiyalik estrada xonandasi.
    1946 – Sher – amerikalik arman qo’shiqchisi.
  • 1955 – Uolter Ayzekson – amerikalik jurnalist, yozuvchi va biograf.
  • 1981 – Iker Kasilyas – sobiq Ispaniya milliy futbol terma jamoasi darvozaboni.
  • 1982 – Petr Chex – sobiq Chexiya milliy futbol terma jamoasi posboni.