Muallif: Admin

E harfi

EFEMERIDA

Admin

EFEMERIDA (Yunoncha) — astronomik kundalik jadval. Efemeridada Quyosh, oy, katta sayyoralar, ularning yo’ldoshlari, kichik sayyoralar va boshqalarning ma’lum yil, kun va soatlar uchun oldindan hisoblangan ko’rinma koordinatalari va boshqalar ma’lumotlar … Read More

E harfi

EFEMERID VAQTI

Admin

EFEMERID VAQTI — astronomiyada qo’llaniladigan maxsus vaqt; sayyoralarning efemeridalarmni hisoblashda qo’llaniladi. Yerning o’z o’qi atrofida aylanishi notekis bo’lganligi sababli, o’rtacha sutkalar ham notekis kechadi. Shuning uchun astronomiyada yerning notekis aylanishi … Read More

E harfi

EFEBIYA

Admin

EFEBIYA (Yunoncha — o’smir) — Yunoniston (Sparta, Afina) da erkin tug’ilgan 18 yoshdan 20 yoshgacha bo’lgan o’smirlarni harbiy va fuqarolik xizmatiga tayyorlaydigan davlat tashkiloti. O’qish kazarma sharoitida 2 yil davom … Read More

Без рубрики

EUKARIOTLAR

Admin

EUKARIOTLAR (Yunoncha EI yaxshi, haqiqiy, butun va kaguop — yadro) — to’liq shakllangan, haqiqiy yadroga ega bo’lgan hujayrali organizmlar. Eukariotlarga suvo’tlar, yuksak o’simliklar, barcha hayvonlar, zamburug’lar kiradi. Eukariotlar DNK si … Read More

E harfi

ELEKTR

Admin

ELEKTR (elektro…) — elektr zaryadlarning mavjudligi, harakati va ta’siri bilan bog’liqhodisalar majmui. Miloddan avvalgi 8-asrda yunon faylasufi F. Miletskiy jun matoga ishqalangan ebonit parchasi momiq va boshqalar yengil buyumlarni o’ziga … Read More

E harfi

ELEGIYA

Admin

ELEGIYA — 1) lirik poeziya janrlaridan; g’amgin ruhdagi lirik she’r. Elegiyaning asoschisi yunon shoiri Kallin (miloddan avvalgi 7-asrning 1-yarmi) hisoblanadi. Yunonistonda Tirtey, Mimnerm, Solon, Feognid, Fokilid va boshqalar Elegiya yozganlar. … Read More

E harfi

ELEVATOR

Admin

ELEVATOR (lotincha — ko’taruvchi) — 1) yuklarni tik (vertikal) yoki qiya yo’nalishda ko’tarish (yoki surish) uchun mo’ljallangan uzluksiz harakatlanuvchi qurilma; konveyer. Cho’michli, kurakli va kajavali turlari bo’ladi. Cho’michli Elevator tik … Read More

E harfi

ELDEGIZIYLAR

Admin

ELDEGIZIYLAR — Ozarbayjon va shimoliy Iroqda hukmronlik qilgan sulola (1136-1225). Asoschisi — Shamsiddin Eldegiz (1136-74). Shamsiddinning kelib chikishi G’ulom (qul)lardan bo’lib, keyinchalik saljuqiylardan Arslonshohning Otabegi bo’lgan. 1136 yildan mustaqil hokimlik … Read More

E harfi

ELBEK

Admin

ELBEK (taxallusi; asl nomi Yunusov Mashriq) (1898, Bo’stonliq tumani Xumson qishlog’i — 1939.11.2, Magadan) — shoir, tilshunos va folklorshunos. 1911 yilda muhtojlik orqasida Toshkentga ko’chib kelib, qarollik bilan shug’ullangan. Xizmatdan … Read More

E harfi

ELBARSXON

Admin

ELBARSXON (?-1516) Xorazmdagi Shayboniylar sulolasi asoschisi (1511 — 16). Burka sultonning o’g’li. Eronlik bosqinchilarga qarshi kurash olib borayotgan vazir shahri aholisi tomonidan Dashti Qipchoqdan taklif etilib taxtga o’tkazilgan. Elbarsxon Dashti … Read More