Ona tili va adabiyotidan testlar

1. Qaysi ijodkorlar Bobur haqida asarlar yozishgan?

2. Sultonxon nechta mahrami bilan Qurudum shahriga jo’nab ketdi?

3. ”Saddi iskandariy” dostonida iskandar devor ramziy ma’noda qanday ma’noni bildiradi?

4. Tuyuq janrining asosini qanday so’zlar tashkil etadi?

5. Qutida qizil ruchka bilan yozilgan xat bor ekan.
Mazkur gapdagi bilan ko‘makchisi o‘zi bog‘langan so‘zga qanday ma’no yuklagan?

6. Alisher Navoiy qalamiga mansub ushbu she’riy parchani o‘qing va quyidagi savollarga javob bering.
Tarki adabdin biri kulgu durur,
Kulgu adab tarkiga belgu durur. . .
Qahqahadin kabk navo kelturub,
Boshig‘a ul kulgu balo kelturub.
G‘uncha kulib bo‘ldi ochilmoq anga,
Yetti ochilmoqda sochilmoq anga.

Alisher Navoiy qalamiga mansub ushbu she’r mazmuni haqidagi xato fikrni belgilang.

7. Yassaviydek hikmatlar yozgan shoirlar kimlar?

8. “Yigitlik chog‘i − o‘yin-kulgi, rohat qilish davri, qarilik esa mehnat va toat-ibodat davridir. Yoshlikda qilingan hamma gunohlar kechiriladi, keyinchalik mehnat va ibodat qiladigan vaqt ham keladi, o‘shanda qilamiz”, − deya umrini behuda o‘tkazgan, ammo qarib, o‘lim tushagida qolganda: “Qarigach, shunday kunlar boshimga tushajagini bilsam edim, yigitlik davrimni uvol qilib behudaga o‘tkazmagan bo‘lar edim”, − deya afsuslangan g‘ofil kishi haqidagi hikoyat qaysi asarda keltirilgan?

9. . . . kun tug‘adi, olam yorug‘ bo‘ladi,
U yorug‘ligini hammaga yetkazadi, o‘z-o‘zicha yo‘qolmaydi.
Mening ham qoidam (odatim) shunday, o‘zim yo‘qolmayman,
Fe’lim va muomalam barcha xalq uchun birdekdir.
. . . Tuqqan kun (chiqqan kun) yaxshi yoki yomon demaydi,
Barchaga birdek nur sochadi, o‘zi kamaymaydi.
Yusuf Xos Hojibning “Qutadg‘u bilig” dostonida qaysi ramziy qahramon o‘z sifatlarini ana shu tarzda, ya’ni kun (quyosh)ning xususiyatlariga qiyoslagan holda ifodalab bergan?

10. 12yoshida taxtga chiqqan shoir?

11. Quy, mezbonim, ammo had bilan,
Bog‘ing aro turfa gullar bor,
Oqshom menga niqob ostidan,
Ohu ko‘zin suzdi gulruxsor.
Ohu ko‘zli Sharq go‘zaliga oshiqlik tasviri bo‘lgan ushbu misralar qaysi shoir qalamiga mansub.

12. Hajringda, ey pariro‘, ko‘zumdin qochdi uyqu,
Har kecha tongga degru, ishimdur oh-u nola.
Qaysi shoir o‘zining «Xating aro uzoring − sabza ichinda lola» deb boshlanuvchi g‘azalining ushbu baytida asosiy qofiyadan tashqari uch o‘rinda ichki qofiyadan ham foydalangan holda misralar jarangdorligi, ohangdorligini yanada oshirgan?

13. Bobur “Xatti Boburiyni kashf etganda necha yoshda edi?

14. Huroyimning kundoshlariga kim yordam berdi?

15. Javob talab qilmaydigan so’zlar nima?

16. Ahmad Yassaviyni kim “Piri Turkustoniy’ deb atagan?

17. Tilning eng muhim tasviriy-uslubiy vositasi nima?

18. O’rxun-Enasoy yodgorligi haqidagi dastlabki xabarni kim bergan?

19. Ko’p ming yillik tariximizning   “tilsiz “guvohi nima?

20. Bugungi kunda har bir xalq umumbashariy taraqqiyot yutuqlarini o‘rganishga intilmoqda.
Ushbu gap haqidagi noto‘g‘ri hukmni aniqlang.

21. Yuz,bet,aft,bashara,chehra,oraz,turqma’nodoshlari orasida salbiy bo’yoqdor so’zlarni belgilang

22. Imloviy jihatdan to‘g‘ri yozilgan so‘zlar qatorini aniqlang

23. Betaraf so’zlarga nimalar kiradi?

24. Qaysi shoir ijodida yor yuzini mushaf-Qur’onga uning xolini oyatga qiyoslagan?

25. Qaysi uslub og’zaki  nutq shaklida  namoyon bo’ladi?

26. sad so’zining ma’nosi nima?

27. So’zlovchining nutqi qaratilgan narsa yoki buyumga ,shaxsga  nima deyiladi?

28. Hirot bugungi kunda qayerda joylashgan shahar?

29. Qaysi gaplar juftligida berilgan -siz shaxs-son qo‘shimchasi bir o‘rinda birlik va bir o‘rinda ko‘plik ma’nosini ifodalab kelgan?

30. Iqtiboslarning manbalari qachon qaysi uslubda aniq berilishi shart?