Muallif: Admin

ALCHEVSK (1931-61 yillarda Voroshilovsk, 1961-92 yillarda Kommunarsk) — Ukrainaning Lugansk viloyatidagi shahar. Temir yo’l stantsiyasi. Aholisi 126 ming kishi (1989). Metallurgiya kombinati, koks kimyosi zavodi va boshqalar bor. Kon-metallurgiya instituti, … Read More

ALFOL, alyuminiy folgasi — juda yupqa (0,005—0,01 millimetr) alyuminiy zar qog’ozi. Issiqlikni deyarli o’tkazmaydi. 500° temperaturagacha qizdirilganda o’z xossalarini saqlab qoladi. Varaqlar (listlar) va o’ramlar ko’rinishida ishlab chiqariladi. Texnik maqsadlarda … Read More

ALFER (alyuminiy va lotincha ferrum — temir) — asosan temir va alyuminiydan iborat qotishma. Tarkibida — 13% alyuminiy (A1) bor, qolgani temir (Fe). Magnitostriktsion xossalarga ega bo’lgan magnit jihatdan yumshoq … Read More

ALFAVIT [Yunoncha alifbosining alfa va beta (Vita) harflari nomidan].

«ALF LAYLA VA LAYLA» (Arabcha -ming bir kecha) — Sharq xalqlari adabiyotining Nodir yodgorligi, Shahrizodaning zolim shoh Shahriyorga ming bir kecha davomida aytgan hikoyalari.

ALUSHTA — Ukrainaning Qrim Respublikasidagi shahar (1902 yildan). Qrim yarim orolining Janubiy sohilida. Aholisi 37,6 ming kishi (1991). Iqlimiy kurort. Simferopoldan 45 kilometr va Yaltadan 32 kilometr. Qrimning Janubiy sohilidagi … Read More

ALUFA, ulufa (Arabcha — xashak, yem) — 1) harbiy qo’shin va lashkar ixtiyoridagi ot-ulov uchun aholidan to’planadigan natural soliq. Choparlar va elchilarning ot-ulovlari ham Alufa orqali yig’ilgan yem-xashak bilan ta’minlangan. … Read More

ALUPKA — Ukrainaning Qrim Respublikasidagi shahar (1938 yildan). Qrim yarim orolining Janubiy sohilida. Yaltadan 17 kilometr. Aholisi 10,9 ming kishi (1991). Iqlimiy kurort. Bir yilda 210-245 kun havo ochiq bo’ladi. … Read More

ALUNIT (Fransuzcha alun — achchiqtosh) — sulfatlar sinfiga mansub mineral. Formulasi— KA13[SOJ2[OH]6. Qattiqligi 3,5—4,5. Sof og’irligi 2,6—2,8. Alutin asosan mayda zarrali zich va bo’sh (zichlashmagan) holda uchraydi. Rangi oq, kulrang … Read More

ALTUNIN STEPAN TITOVICH (1904.20.7, Rossiya, samara viloyati Klyavlin tumani — 1959.14.12, Toshkent) — injenergidrotexnik, O’zbekiston Fanlar Akademiyasi muxbir a’zosi (1956), texnika fanlari Doktori (1948), professor (1949), O’zbekistonda xizmat ko’rsatgan irrigator … Read More