ADMIRAL

ADMIRAL (Arabcha — Amir ul-bahr — dengiz hukmdori, hokimi) — harbiy-dengiz flotining qo’mondonlariga beriladigan harbiy unvon. Flot xizmatidagi Admirallar uchun — kontr-admiral, vitse-admiral, admiral; kemasozlik injenerlik xizmatidagi Admirallar uchun — … Read More

ADLIYA

ADLIYA (Arabcha, adl—adolat, to’g’rilik, haqqoniylik, Odil sudlov, xolislik) — sudlov muassasalari, sud tashkilotlari va ular faoliyatini anglatadigan tushuncha. Adliya keng ma’nodagi huquqdir. O’zbekiston Respublikasida Adliya organlari faoliyatiga O’zbekiston Respublikasi Adliya … Read More

ADLER

ADLER Alfred (1870-1937) – Avstriya psixiatri va psixologi. Z. Freydning shogirdi. Psixoanalizning individual psixologiya yo’nalishiga asos solgan. Adler psixologiyasi F. Nisshening «Hukmronlikka intilish erkinligi» haqidagi ta’limoti bilan hamohangdir. ADLER — … Read More

ADL

ADL (Arabcha — odillik, to’g’rilik) — Islom dinida Alloh sifatlaridan, «Ilohiy adolat»ga e’tiqod qilish — Islom aqidaviy talablaridan biri. Mo’taziliylar Allohning insonlarga odilligi haqidagi tasavvurdan kelib chiqib, inson irodasining erkinligi … Read More

ADIROVICH

ADIROVICH Emmanuil Ilich (1915, Melitopol, Ukraina — 1973, Toshkent) — fizik olim, O’zbekiston Fanlar Akademiyasi akademik (1962). Moskva davlat universitetini tugatgan (1940). Moskva neft institutida (1944- 49), P.N. Lebedev nomidagi … Read More

ADIRLAR

ADIRLAR — O’rta Osiyo tog’larining past-baland etaklari. Adirlar uchlamchi va to’rtlamchi davrlarning tog’jinslaridan tashkil topgan. Adirlar Farg’ona, Hisor, Surxondaryo vodiylarida ko’proq konglomerat va chaqir toshlardan iborat bo’lib, ba’zi joylarida lyoss … Read More

ADIPIN KISLOTA

ADIPIN KISLOTA, ikki asosli organik kislota [NOOS (SN2)4 soon] — rangsiz kristall. Molekulyar modda 146,15. Suyuqlanish temperaturasi 149— 150°, qaynash temperaturasi 265°. Suvda, etil spirtda ko’proq, efirda kamroq eriydi, Tsiklogeksanonni … Read More

ADIP

ADIP — to’n, paranji, mursak, chopon va boshqalarning oldi va etagiga ich tomonidan (astarning ustidan) qo’yib tiqilgan 5-6 santimetr enlikdagi gazlama. Adip qora satin yoki qarg’a shoyining chetidan ko’ndalangiga yoki … Read More

ADINOL

ADINOL (Yunoncha adinos — zich) — albit va kvarsit iborat turli zichlikdagi metasomatik tog’jinsi. Qoramtir mayda donali. Tarkibida bir oz serisit, xlorit va kaltsit bo’ladi. A natriy elementi ishtirokida yoki … Read More

ADINAMIYA

ADINAMIYA (Yunoncha a — inkor qo’shimchasi va dinamia — quvvatsizlik) — holsizlik, tinka-mador qurishi. Adinamiya asosan, ochlik, og’ir yuqumli yoki uzoq davom etgan holdan toydiruvchi kasalliklar, tanada oziq moddalar va … Read More