Televideniyeni kim ixtiro qilgan?

Sizga ma’lumki, televideniye ancha-muncha murakkab texnikaviy jarayondir. Uning manbalarini uzoq o’tmishdan izlash kerak bo’ladi. Ishonch bilan aytish mukinki, televideniyening taraqqiyotiga son-sanoqsiz odamlar hissa qo’shishgan. Ya’ni uni yolg’iz bir kishi tomonidan … Read More

Aloqa yo’ldoshlari nima?

Aloqaning kabelli liniyalarini o’tkazishning iloji bo’lmagan yoki buning uchun yirik mablag’lar talab etiladigan joylarda radioto’lqinlar yordamida aloqa o’rnatiladi. Buningdek to’lqinlarning tarqalishi yorug’likning tarqalishiga o’xshaydi va bamisoli yorug’lik singari aks etadi. … Read More

Radioto’lqinlar nima?

Tevaragimizni o’rab turgan kenglik yaqin masofadagi tele, radiostantsiyalarning radio to’lqinlari bilan doimo qamralgan bo’lishini bilasizmi? Mana shu to’lqinlar ta’sirida xonadagi barcha metall buyumlar hamisha yengil tebranib turadi. Agar bu buyumlar … Read More

Ultratovush nima?

To’xtovsiz harakatlanib turgan yoki turg’un holatdan predmet (tebranayotgan qo’ng’iroq yoki tor, sakratilayotgan koptok, uchayotgan qush, qulayotgan daraxt) o’z atrofiga prujinaday siqiq to’lqinlar yoki tebranishlar tarqatadi, ular havo orqali bizning qulog’imizga … Read More

Shovqin nima?

Biologlarning aytishicha, shovqin — bu, havoning mexanik tebranishlari bo’lib, biz ularni o’zimizning eshitish organlarimiz orqali qabul qilamiz. Shovqinlar eshituv organlarimizga kelib urilishi bilanoq ularni qabul qilish mumkin bo’ladi. Bu tebranishlar … Read More

Rang nima?

Yorug’lik nurini shisha prizma orqali o’tkazib, Isaak Nyuton Quyosh yorug’ligi har xil ranglardan iborat bo’lishini isbot qildi. Quyosh nuri prizmada sinib, sprktr — nurlar taramini hosil qiladi. Spektr 6 yoki … Read More

Golografiya nima?

Golografiya rus fizigi Yu. Denisyuk tomonidan 1968 yilda ixtiro qilingan. U lazer nurlanishidan foydalanishda eng qiziqarli sohalardan biri hisoblanadi. Tadqiqotchilarning aniqlashicha, biron — bir predmetni lazer nuri bilan nurlantirishda nur … Read More

Lazer qanday ishlaydi?

Lazer — ingichka, ko’zni qamashtiradigan darajada o’tkir yorug’ nur tarqatuvchi pribor. Uning manbai uncha katta bo’lmagan kristall yoki gaz to’ldirilgan ampuladir. Magnit maydoni ta’sirida u to’qqizil yoki zangori nur tarqatadi. … Read More

Kvant nazariyasi nima?

Yorug’lik — insoniyat uchun hamon ulkan jumboq bo’lib qolmoqda. Bilamizki, yorug’lik to’lqinlari tarqaladi va yorug’lik to’lqinlari birgalikda kelayotgan elektr va magnit tebranishlardan iboratdir. Bu — elektrmagnit to’lqin turlaridan biri. 1900 … Read More