DYURALYUMINIY

DYURALYUMINIY, duralyuminiy, dyural (nemischa Durek — alyuminiy va qotishmalar ishlab chiqarish boshlangan birinchi shahar nomidan) — alyuminiyning mis (2,2—5,2%), magniy (0,2—2,7%) va marganes (0,2— 1,0%)li qotishmasi. 500° ga yaqin temperaturagacha … Read More

DYUPONLAR

DYUPONLAR — AQShdagi moliya guruhi. Bu guruh oilaviy tarzda shakllandi va taraqqiy etdi, asoschisi E. I. Dyupon bo’lib, u 1802 yilda Delaver shtatida porox zavodi qurdi. Dyuponlar 1812-14 yillardagi ingliz-Amerika … Read More

SULTON HUSAYN MIRZO BOYQARO

Sulton Husayn Mirzo Boyqaro 1438 yil iyul oyida Hirotning sharqi-shimolida joylashgan “Davlatxona” deb nomlangan saroyda olamga keladi. Sulton Husayn Mirzo Boyqaroning otasi Sulton G’iyosiddin Mansur Mirzo nasl-nasabi jihatdan Boyqaro Mirzoning … Read More

DO’LMA

DO’LMA — quyuq taom turi. Mol yoki qo’y go’shtining Qorakesak joyidan kesib olib, mayda to’g’rab yoki qiymalab, ba’zida guruch qo’shib tayyorlanadi. Do’lmaning karam Do’lma, bolgari Do’lma, charvi Do’lma, pomidor Do’lma, … Read More

DO’LGONLAR

DO’LGONLAR, dolganlar (o’zlarini dulgaan, tiakixi, Saxa deb ataydilar) — elat, Taymir milliy okrugining asosiy aholisi. Umumiy soni 7 ming kishi (1992). Yoqut tilining do’lgon shevasida gaplashadilar. Dindorlari — pravoslavlar. Do’lg’onlarning … Read More

DO’LBASOY

DO’LBASOY — Surxondaryo viloyati Qumqo’rg’on tumanidagi soy, Qo’shchekasoyning chap irmog’i. Bobotog’ning g’arbiy yon bag’ridagi Oqbuloq bulog’idan boshlanadi. Bitta irmog’i bor. Uzunligi 24 kilometr. Do’lbasoyning suv to’plash maydoni kichik va yog’in … Read More

DARYO SISTEMASI

DARYO SISTEMASI — muayyan Daryo havzasida bir-biriga qo’shilib boruvchi daryolar majmui. Asosiy Daryo va uning 1-tartibli, 2-tartibli va hokazo irmoqlardan tashkil topadi. 1-tartibli irmoklar bevosita asosiy daryoga quyiladi, 2-tartibli irmoqlar … Read More

DARYO OQIMINI TARTIBGA SOLISH

DARYO OQIMINI TARTIBGA SOLISH — daryodan oqayotgan suvni vaqt davomida va xalq xo’jaligi ehtiyojlariga ko’ra qayta taqsimlash. Muayyan davrda oqimni tabiiy Daryo rejimiga nisbatan ko’paytirish yoki kamaytirishdan iborat. Bunga daryoda … Read More

DARYO NISHABLIGI

DARYO NISHABLIGI – Daryo manbasi (boshlanish joyi) bilan mansabi (quyilish joyi) yoki muayyan qismi suvi yuzasi balandliklarining farqi. Balandliklar farqining Daryo uzunligiga nisbati nishablik deyiladi. Daryo nishabligi 1 kilometr uzunlikka … Read More

DARYO

DARYO – tabiiy o’zanda doimiy yoki mavsumiy oqadigan va Daryo havzasidagi yer usti va yer osti suvlari hisobiga to’yinadigan suv oqimi. Daryolarni quruqlik gidrologiyasining darelar gidrologiyasi bo’limi o’rganadi. Har bir … Read More