Bo'lim: A harfi

AJIOTAJ TALAB — bozordagi shov-shuv va vahima ta’sirida sun’iy paydo bo’ladigan va shiddat b-n ortib boradigan talab. Ajiotaj talab aholi o’rtasida mish-mishlar tarqatish, reklama vositasida muayyan tovarlarga o’ta yuqori baho … Read More

AJIOTAJ (Fransuzcha agiotage — hovliqish, tartibsizlik) — birja bozorlarida chayqovchilik maqsadlarida ataylab yaratiladigan jonsaraklik; qimmatbaho qog’ozlarning kursi va tovarlarning narxini sun’iy ravishda ko’tarish yoki tushirish.

AJIO (italyancha aggio), laj — 1) qimmatbaho qog’ozlar, pul belgilari, veksellar birja kursining o’z nominal qiymatidan ortishi. Ajio, odatda, nominalga nisbatan foizlarda hisoblanadi. Kursning nominal qiymatga nisbatan pasayishi esa dizajio … Read More

AJINIYOZ Ko’siboy o’g’li (taxallusi Zevar) (1824 — Mo’ynoq tumani — 1878) — qoraqalpoq shoiri. Eski maktabda, so’ngra Xivadagi Sherg’ozixon madrasasida o’qigan. Qoraqalpoq ziyolilari orasida birinchilardan bo’lib Oxund darajasiga erishgan. O’zbek, … Read More

AJINATEPA — budda ibodatxonasi xarobasi saqlangan tepalik (6-8-asrlar). Qo’rg’ontepa shahri (Tojikiston Respublikasi) dan 12,5 kilometr Sharqda. Tojikiston arxeologik ekspeditsiyasi tomonidan qazib o’rganilgan (1961-69). Ibodatxona va monastirdan iborat 2 qismli inshoot … Read More

AJINA (Arabcha  — jin) — turkiy xalqlar og’zaki ijodidagi demonologik salbiy obraz. Ajina yovuz ruhlar haqidagi animistik tushuncha, e’tiqod mahsuli. Obraz sifatida kishilik jamiyati hali urug’chilik bosqichida ekanligida shakllangan. Og’zaki … Read More

AJIN — terining burishib qolishi, unda mayda ilonizisimon egatchalar paydo bo’lishi. Ajinda kishining fe’l-atvori ifodalanadi. Masalan, qoshlar o’rtasiga tushgan to’g’ri ikki chiziq mulohazali batartib insonlarga xos. Ko’z burchagidagi mayda Ajinlar … Read More

AJIBOY QO’LTIG’I – Orol dengizining Janubiy-g’arbidagi qo’ltiq. Maydoni 1000 kilometr kvadrat, uzunligi 41 kilometr, eni 30 kilometr, eng chuqur joyi 9,2 metr bo’lgan. Orol dengizi sathining 8 metrga pasayishi tufayli … Read More

AJIB ZARRALAR — ajiblik kvant soni (5) nolga teng bo’lmagan elementar zarralar. Ajiz zarralarga K-mezonlar, giperonlar va ko’pgina rezonanslar kiradi.

AJI — qadimgi diniy e’tiqodlarga ko’ra, yaxshiliklarni yaratuvchi Ahuramazdaning dushmani (shayton), fazoda yashovchi dahshatli ajdar, no’rni o’g’irlovchi qora bulut timsoli. Aji qadimgi afsonalarda insonning ashaddiy dushmani sifatida talqin etilgan.